పరివర్తన (ట్రాన్సిషన్) అంటే ఒక దశ, చోటు, కార్యకలాపం నుంచి మరొకదానికి మారడం. ASD పిల్లలకు మార్పు అంటే భయం, ఒత్తిడి. అందుకే ప్రతి మార్పుకు ముందే ప్రణాళిక వేయాలి.
పరివర్తన రకాలు (5)
| క్రమం | పరివర్తన |
|---|---|
| 1 | ఒక కార్యకలాపం నుంచి మరో కార్యకలాపానికి |
| 2 | ఇంటి నుంచి బడికి |
| 3 | బడి నుంచి ఇంటికి |
| 4 | ఒక తరగతి / బడి నుంచి తర్వాతి తరగతి / బడికి |
| 5 | బడి నుంచి బడి తర్వాతి (పోస్ట్-స్కూల్) జీవితానికి |

పరివర్తన ప్రణాళిక తయారీ
- ASD పిల్లలకు వారి ప్రవర్తన, అవసరాల ఆధారంగా రాతపూర్వక పరివర్తన ప్రణాళిక తయారు చేయాలి.
- కుటుంబ సభ్యులు, నిపుణులు, బాధ్యత ఉన్న సంస్థల వ్యక్తుల అభిప్రాయాలు (ఇన్పుట్) తీసుకుని ప్రణాళిక వేయాలి. అప్పుడే బోధన ఫలిస్తుంది.
- ఉపాధి శిక్షణ సమయంలో ఉపాధి నైపుణ్యాలతో పాటు పని నాణ్యత, పని పరిమాణం, సామాజిక నైపుణ్యాల అభివృద్ధినీ పరిగణించాలి.
- జీవిత లక్ష్యాలు, వృత్తి లక్ష్యాలకు అనుకూలంగా విద్యా ప్రణాళికలో మార్పులు చేసి శిక్షణ ఇవ్వాలి. ఉపాధి కార్యక్రమాలను విద్యా ప్రణాళికలోనే చేర్చాలి.
- పరివర్తన ప్రణాళికలో ప్రస్తుత స్థాయిలో విద్య, ఉపాధి, జీవన ఏర్పాట్లు, వినోదం, విరామం, శారీరక కార్యకలాపాలు, పోషణ - అన్నీ ఉండాలి.
- శిక్షణ ఇవ్వాల్సిన ఇతర అంశాలు: ఆరోగ్య సంరక్షణ అవసరాలు, రవాణా, సామాజిక నైపుణ్యాలు, సమాచార ప్రసారం, లైంగిక విద్య, ఆధ్యాత్మిక అంశాలు, ఆర్థిక ప్రణాళిక, రక్షణ, చట్టపరమైన విషయాలు.
- బడిలో పరివర్తన అవసరాల కోసం ఒక పరివర్తన సమన్వయకర్త (ట్రాన్సిషన్ కోఆర్డినేటర్) ఉంటారు. వారు సంస్థల మధ్య సహకారం నిర్మిస్తారు, సాంకేతిక సహాయం ఇస్తారు, అవసరాల మదింపు చేస్తారు, సంబంధిత వారందరితో సమాచారం పంచుకుంటారు.
బడి తర్వాత విద్య, చట్టాలు
- అమెరికాలో IDEA చట్టం ఆటిజం సహా వైకల్యాలున్న యువతకు స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ సేవలు అందేలా చూస్తుంది. IEP వారి ఆసక్తుల ప్రకారం లక్ష్యాలు సాధించడానికి సహాయపడుతుంది; వారు ఉపాధినీ ఎంచుకోవచ్చు.
- అమెరికాలో పునరావాస చట్టం 1973, వికలాంగుల చట్టం 1990 వచ్చాక ASD విద్యార్థులకు బడి తర్వాతి (పోస్ట్-సెకండరీ) విద్యా సేవలు అందించడానికి సంస్థలు సిద్ధమయ్యాయని థామస్ (2000) పేర్కొన్నారు.
- మన దేశంలో RPwD చట్టం 2016 ప్రకారం ప్రభుత్వ, ప్రభుత్వ సహాయ ఉన్నత విద్యా సంస్థల్లో బెంచ్మార్క్ వైకల్యం ఉన్నవారికి కనీసం 5% సీట్లు, ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల్లో కనీసం 4% ఖాళీలు కేటాయించాలి. ఈ 4% లో 1% ఆటిజం, మేధో వైకల్యం, అభ్యసన వైకల్యం, మానసిక అనారోగ్యం, బహుళ వైకల్యాలు ఉన్నవారికి.
జీవన ఏర్పాట్లు, ఆరోగ్య జాగ్రత్తలు
- జీవన (లివింగ్) ఏర్పాట్లు: పిల్లవాడి ప్రత్యేక జీవన శైలి, అవసరాలను బట్టి ఇంట్లో పెద్దలు కుటుంబంలో ఏర్పాట్లు చేయాలి. ప్రతి విషయంలో సహాయంగా ఉండాలి. కుటుంబ సభ్యులే కాకుండా ఇరుగుపొరుగు వారు కూడా సహకరించాలి.
- ప్రవర్తన, వైద్య ఆరోగ్య జాగ్రత్తలు: వైద్య లేదా మానసిక లక్షణాలకు తగిన ఆరోగ్య సంరక్షణ అందాలి. తల్లిదండ్రులను, సంరక్షకులను ఇంటర్వ్యూ చేసి, పరిశీలనల ఆధారంగా నిపుణులు ఆరోగ్య స్థితి, ప్రవర్తనల గురించి తెలియజేస్తారు.
సాధారణీకరణ: పరివర్తనలో అతి ముఖ్యం
- ASD యువత కొత్తగా నేర్చుకున్న నైపుణ్యాన్ని వేరే చోట్లకు, సందర్భాలకు, వ్యక్తులకు, పరిసరాలకు సాధారణీకరించడం కష్టం. అందుకే ఏ ఉపాధి నైపుణ్య కార్యక్రమంలో అయినా చోట్లు, వ్యక్తులు, సందర్భాలు, కాలం అంతటా నైపుణ్యం బదిలీ అయ్యే ప్రణాళిక కీలకం.
- శిక్షణ లక్ష్యం ప్రవర్తనా మార్పు. జీవితంలో చాలా అంశాల్లో సానుకూల మార్పు రాకపోతే ఆ మార్పు అర్థవంతం కాదు.
- బెల్లిని, సహచరులు (2010) సూచించిన సాధారణీకరణ పద్ధతులు:
- అనేక మంది వ్యక్తులతో, అనేక చోట్ల శిక్షణ
- సామాజిక నైపుణ్యాలు చేసినప్పుడు సహజ బలవర్ధకాలు అందేలా చూడటం
- నైపుణ్యాన్ని సహజ పరిసరంలో అభ్యాసం చేయించడం
- ప్రాంప్ట్లను వీలైనంత త్వరగా తగ్గించడం (ఫేడింగ్)
- సామాజిక నియమాలు, భావనలకు అనేక ఉదాహరణలు ఇవ్వడం
- స్వీయ పర్యవేక్షణ (సెల్ఫ్ మానిటరింగ్) వ్యూహాలు నేర్పడం
పరీక్ష కోణం: పరివర్తనలు 5: కార్యకలాపం-కార్యకలాపం, ఇల్లు-బడి, బడి-ఇల్లు, తరగతి-తరగతి, బడి-బడి తర్వాతి జీవితం. పరివర్తన ప్రణాళిక రాతపూర్వకంగా, కుటుంబం, నిపుణులు, సంస్థల ఇన్పుట్తో. RPwD చట్టం 2016: ఉద్యోగాల్లో 4%, ఉన్నత విద్యలో 5%. సాధారణీకరణ పద్ధతులు - బెల్లిని (2010).
మెమొరీ కోడ్: పరివర్తన దారి "కా-ఇం-బ-త-జీ" - కార్యకలాపం, ఇంటి నుంచి బడి, బడి నుంచి ఇల్లు, తరగతి నుంచి తరగతి, బడి తర్వాతి జీవితం. RPwD "4 ఉద్యోగం, 5 చదువు".