డిస్లెక్సియా అంటే అక్షరాలను, పదాలను గుర్తించడంలో, గుణింతాలను పలకడంలో, చదివినదాని అర్థం గ్రహించడంలో ఇబ్బంది. అభ్యసన వైకల్యాల్లో ఇది అత్యంత ఎక్కువగా కనిపించే రకం.
ఎవరిని డిస్లెక్సియా అనుమానించాలి?
- తెలివితేటలు సగటు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉండి, తన తరగతి స్థాయి కంటే 1½ తరగతులు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ కిందిస్థాయిలో చదువుతున్న పిల్లలకు డిస్లెక్సియా ఉండవచ్చు.
- డిస్లెక్సియా ఉన్న పిల్లవాడు తరచూ రెండు ఇబ్బందులు ఒకేసారి ఎదుర్కొంటాడు - నిర్దిష్ట అభ్యసన వైకల్యం, దానికి తోడు సరిపోని బోధన.
- ఈ లక్షణాలు కంటిచూపు, వినికిడి లోపం వల్ల రావు. కళ్లు, చెవులు సరిగ్గానే పనిచేస్తాయి; కానీ మెదడు ఆ దృశ్యాలను, శబ్దాలను సరిగ్గా ప్రాసెస్ చేయదు. దీనివల్ల పిల్లవాడికి గందరగోళం, నిరాశ కలుగుతాయి.
లక్షణాలు
- చదివేటప్పుడు, రాసేటప్పుడు అక్షరాలను లేదా పదాలను తారుమారు చేయడం (రివర్సల్స్): ఇంగ్లీష్ చిన్న అక్షరాలు బి-డి, పి-క్యూ, ఎం-డబ్ల్యూ, యు-ఎన్; పదాలు WAS-SAW, ON-NO, NOW-WON
- పదంలోని అక్షరాలను మధ్యలో వదిలేయడం; గుణింతాలు, పదాల ముగింపులో పొరపాట్లు
- ఒక అక్షరానికి బదులు మరో అక్షరాన్ని, ఒక పదానికి బదులు అలాగే కనిపించే మరో పదాన్ని పెట్టి చదవడం (ఉదా: హోమ్ - హౌస్)
- అక్షరాలకు, పదాలకు వేరే అక్షరాలను కలిపి పలకడం (ఉదా: "స్కూల్" బదులు "ఇస్కూల్")
- ఉచ్చారణలో తప్పులు; వాక్యం రాసేటప్పుడు పదాల మధ్య సరైన ఖాళీ ఉంచలేకపోవడం; విరామ చిహ్నాలను వదిలేయడం
- చెప్పినదాన్ని తిరిగి చెప్పడంలో ఇబ్బంది; మౌఖికంగా చెప్పిన పదాల స్పెల్లింగ్లో అక్షరాలు తారుమారు
- బలహీనమైన చేతిరాత, బలహీనమైన బొమ్మలు గీసే సామర్థ్యం
- రాసిన లేదా మాట్లాడిన సూచనలను అర్థం చేసుకోవడంలో ఇబ్బంది; కుడి-ఎడమ దిశల్లో గందరగోళం
- విన్నదాన్ని, అప్పుడే చదివినదాన్ని అర్థం చేసుకోవడంలో, గుర్తుంచుకోవడంలో ఇబ్బంది
- తన ఆలోచనలను కాగితంపై పెట్టడంలో ఇబ్బంది
- తరగతి స్థాయి కంటే తక్కువ చదువు, నెమ్మదిగా చదవడం, అర్థగ్రహణం తక్కువ, కొద్దిసేపు చదివితేనే అలసట, బలహీనమైన స్పెల్లింగ్, చదవడంలో ఆనందం లేకపోవడం
- మౌన పఠనం బయటికి చదవడం కంటే బాగా చేయగలరు; చిత్రలేఖనం, ఆటల వంటి దృశ్య పనుల్లో ఎక్కువ ఆసక్తి చూపుతారు
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
పిల్లలు చదవడంలో సమస్యలను ఎదుర్కొనుటను ఈ విధంగా పిలుస్తారు
- (1)డిస్గ్రాఫియా
- (2)డిస్లెక్సియా
- (3)డిస్ప్రాక్సియా
- (4)డిస్నోమియా
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) డిస్లెక్సియా
చదవడంలో కష్టాన్ని సూచించే అభ్యసన వైకల్యం (Specific Learning Disability) పేరు ఏమిటి అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
డిస్లెక్సియా (Dyslexia) లో Dys అంటే కష్టం, lexia అంటే పదాలు, చదవడం. ఈ పిల్లలు అక్షరాలను తారుమారుగా చూడటం (b-d, p-q), పదాలు గుర్తించలేకపోవడం, నెమ్మదిగా తప్పులతో చదవడం చేస్తారు. వారి ప్రజ్ఞ సాధారణంగానే ఉంటుంది. RPwD Act 2016 లో Dyslexia ను Specific Learning Disability లో భాగంగా చేర్చారు.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) డిస్లెక్సియా.
డిస్గ్రాఫియా (1) రాయడంలో కష్టం. డిస్ప్రాక్సియా (3) కదలికలను సమన్వయం చేసుకోవడంలో, ప్రణాళికగా చేయడంలో కష్టం. డిస్నోమియా (4) వస్తువుల పేర్లు, పదాలు సమయానికి గుర్తు రాకపోవడం.
గుర్తుంచుకోండి: Lexia = చదవడం, Graphia = రాయడం, Calculia = లెక్కలు.
చదవడం, రాయడం మరియు అర్థం చేసుకోవడంలో సమస్యలు ఎదుర్కొనే వారిని ఇలా పిలుస్తారు
- (1)హీమోఫీలియా
- (2)థలసేమియా
- (3)డిస్లెక్సియా
- (4)ఎ.డి.హెచ్.డి
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) డిస్లెక్సియా
చదవడం, రాయడం, చదివిన దాన్ని అర్థం చేసుకోవడంలో ఇబ్బంది ఉన్నవారిని ఏమంటారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.
డిస్లెక్సియా (Dyslexia) అత్యంత సాధారణ అభ్యసన వైకల్యం. ఇందులో అక్షరాలను శబ్దాలతో జత చేయడం కష్టం; b-d, p-q వంటి అక్షరాలను తారుమారు చేయడం, తప్పుగా, నెమ్మదిగా చదవడం, స్పెల్లింగ్ తప్పులు కనిపిస్తాయి. చదవడమే నెమ్మదిగా సాగడం వల్ల చదివిన దాన్ని అర్థం చేసుకోవడం (Comprehension) కూడా దెబ్బతింటుంది; రాతలో కూడా తప్పులు వస్తాయి.
కాబట్టి సరైన సమాధానం ఆప్షన్ (3) డిస్లెక్సియా.
హీమోఫీలియా (1), థలసేమియా (2) రక్త సంబంధ వ్యాధులు; అభ్యసనానికి నేరుగా సంబంధం లేదు. ADHD (4) అంటే అవధాన లోపం, అతి చురుకుదనం (Attention Deficit Hyperactivity Disorder); ఇది శ్రద్ధ, ప్రవర్తనకు సంబంధించినది, చదవడం-రాయడానికి ప్రత్యేకమైన పేరు కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: చదువు-రాత-అవగాహన ఇబ్బంది → Dyslexia.
ఒక విద్యార్థి తరచుగా 'beautiful' అనే పదాన్ని 'dueatiful'గా వ్రాస్తాడు. అతనికి _________ ఉండవచ్చు
- (1)వినికిడిలోపం
- (2)అభ్యసన సమస్యలు
- (3)భాషణలోపం
- (4)బుద్ధి మాంద్యత
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) అభ్యసన సమస్యలు
ఒక విద్యార్థి 'beautiful' ను తరచూ 'dueatiful' గా రాస్తున్నాడు. ఈ తప్పు ఏ సమస్యను సూచిస్తుందో అడుగుతున్నారు.
ఇక్కడ 'b' స్థానంలో 'd' రాశాడు. b – d, p – q వంటి అద్దంలా కనిపించే అక్షరాలను తారుమారు చేయడం (Reversal) అభ్యసన వైకల్యాల్లో, ముఖ్యంగా Dyslexia (చదవడంలో ఇబ్బంది), Dysgraphia (రాయడంలో ఇబ్బంది) లో కనిపించే సాధారణ లక్షణం. ఈ పిల్లల ప్రజ్ఞ సాధారణంగానే ఉంటుంది; సమస్య అక్షరాల ఆకారాన్ని గ్రహించడంలో, గుర్తుంచుకోవడంలో ఉంటుంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) అభ్యసన సమస్యలు.
వినికిడి లోపం (1) ఉంటే ఉచ్చారణ ఆధారంగా అక్షర దోషాలు రావచ్చు, కానీ ఈ తప్పు చూపుకు సంబంధించిన తారుమారు. భాషణ లోపం (3) మాట్లాడటానికి సంబంధించినది, రాతకు కాదు. బుద్ధిమాంద్యత (4) ఉంటే మొత్తం అభ్యసనంలో వెనుకబాటు ఉంటుంది; ఒక అక్షరాన్ని పదే పదే తారుమారు చేయడం దాని ప్రత్యేక లక్షణం కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: b ↔ d, p ↔ q తారుమారు = అభ్యసన వైకల్యం (Dyslexia) సూచన.
తారుమారు (రివర్సల్స్): ఎప్పుడు ఆందోళన?
- 6 లేదా 7 ఏళ్ల వయసు వరకు అక్షరాలు, పదాలు తారుమారు చేయడం అసాధారణం కాదు. మెదడు అభివృద్ధి ఇంకా పూర్తికాకపోవడం దీనికి కారణం.
- ఆ వయసు దాటినా తారుమారు కొనసాగితే జాగ్రత్తగా గమనించాలి. తారుమారు సమస్య ఉన్న పిల్లలకు సాధారణంగా కుడి-ఎడమ దిశల గందరగోళం కూడా ఉంటుంది - తనపై, ఇతరులపై, కాగితంపై కుడి-ఎడమ గుర్తించలేరు.
చదవడంలో సమస్యలకు ప్రధాన కారణాలు
- సరిపోని చదువు బోధన
- శ్రవణ గ్రహణ ఇబ్బందులు - కొంతమందిలో చిన్నప్పుడు తరచూ వచ్చే చెవి ఇన్ఫెక్షన్ల వల్ల; మరికొందరిలో పుట్టుకతోనే
- భాషా ప్రాసెసింగ్ ఇబ్బందులు - చదవడం, వినడం ద్వారా అర్థం చేసుకోవడంలో, మాటల్లో, రాతలో వ్యక్తీకరణలో ఇబ్బంది
- దృశ్య గ్రహణ సమస్యలు - పేజీపై కనిపించే పద రూపాన్ని మెదడులో ముందే నిల్వ ఉన్న రూపంతో సరిపోల్చలేకపోవడం
- చదవడంలో ఇబ్బంది ఉన్న చాలా మందిలో మూల లోపం ధ్వని సంబంధ లోపం (ఫొనలాజికల్ డెఫిసిట్) అని పరిశోధకులు భావిస్తారు. కొందరు పేర్లను గుర్తుకు తెచ్చుకునే వేగం (నేమింగ్ స్పీడ్) తక్కువగా ఉండటాన్ని కూడా కారణంగా చెబుతారు.
సమగ్ర పరీక్ష అవసరం
నేర్చుకోవడంలో ఇబ్బంది ఉన్న పిల్లవాడికి సమగ్ర నాడీ-అభివృద్ధి పరీక్ష అవసరం. ఇందులో వినికిడి, దృష్టి, నాడీ అభివృద్ధి, సమన్వయం, దృశ్య గ్రహణం, శ్రవణ గ్రహణం, తెలివితేటలు, చదువులో సాధన - అన్నీ పరీక్షిస్తారు. (ధ్వనిశాస్త్ర బోధన, తారుమారు తగ్గించే అభ్యాసాల వంటి నివారణ పద్ధతులు "అభ్యసన వైకల్యం: జోక్యం" అధ్యాయంలో.)
పరీక్ష కోణం: డిస్లెక్సియా = చదవడంలో ఇబ్బంది; తెలివి సగటు లేదా ఎక్కువ, తరగతి స్థాయి కంటే 1½ తరగతులు కింద. వ్యాప్తి సుమారు 5-10%. లక్షణాలు - బి/డి, పి/క్యూ, WAS/SAW తారుమారు, అక్షరాలు వదిలేయడం, ఒక పదానికి బదులు మరో పదం, నెమ్మదిగా చదవడం, అర్థగ్రహణం తక్కువ. 6-7 ఏళ్ల వరకు తారుమారు సాధారణం. కళ్లు, చెవుల్లో లోపం కాదు; మెదడు ప్రాసెసింగ్లో.
మెమొరీ కోడ్: "ఒకటిన్నర కింద, ఐదు నుంచి పది" - తరగతి స్థాయికి 1½ తరగతులు కింద, వ్యాప్తి సుమారు 5-10%. తారుమారు కోడ్ "బి-డి, పి-క్యూ, WAS-SAW; ఏడు దాటితే అలర్ట్" - 6-7 ఏళ్ల తర్వాత కూడా తారుమారు ఉంటే గమనించాలి.