AP TET స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ (పేపర్ 1B, 2B) Previous Papers లో "కుటుంబం, సమాజం, వృత్తులు" టాపిక్ నుంచి వచ్చిన 7 ప్రశ్నలు, అధికారిక కీ సమాధానాలు, తెలుగు వివరణలు.
మంచి స్పర్శకు ఒక ఉదాహరణ
a) తండ్రి లత చిన్న చెల్లెలికి స్నానం సమయంలో సహాయం చేస్తున్నారు.
b) తల్లి రఘు చంపలపై ముద్దు పెట్టింది.
c) ఉపాధ్యాయులు రాహుల్ సరి అయిన సమాధానం ఇచ్చినప్పుడు అతని భుజం తట్టారు.
d) తాతగారు తన మనమరాలిని కౌగలించుకుని, చంపలు నిమిరారు.
(1)a, b, c & d
(2)a, c & d
(3)b & d
(4)b & c
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) a, b, c & d
మంచి స్పర్శ (Good touch), చెడు స్పర్శ (Bad touch) మధ్య తేడాను పిల్లలు గుర్తించగలగాలి. ఇచ్చిన నాలుగు సందర్భాల్లో ఏవి మంచి స్పర్శ అని ప్రశ్న అడుగుతోంది. అధికారిక కీ ప్రకారం సమాధానం ఆప్షన్ (1) a, b, c & d.
ప్రేమ, సంరక్షణ, అభినందన కోసం ఇచ్చే స్పర్శ, పిల్లవాడికి భద్రత, సంతోషం కలిగించే స్పర్శ మంచి స్పర్శ. దాన్ని రహస్యంగా ఉంచమని ఎవరూ చెప్పరు. చెడు స్పర్శ పిల్లవాడికి భయం, ఇబ్బంది కలిగిస్తుంది, ప్రైవేట్ భాగాలను తాకుతుంది, "ఎవరికీ చెప్పకు" అని బెదిరిస్తుంది.
చిన్న పాపకు స్నానం చేయించడంలో తండ్రి సాయం చేయడం సంరక్షణ (a). తల్లి ముద్దు, తాతగారి కౌగిలి ప్రేమను చూపుతాయి (b, d). సరైన సమాధానానికి ఉపాధ్యాయుడు భుజం తట్టడం అభినందన (c). నాలుగూ కుటుంబం లేదా బడిలో, బహిరంగంగా, పిల్లల మేలు కోసం జరిగేవి కాబట్టి అన్నీ మంచి స్పర్శలే.
ఇక్కడ చాలామంది స్నానం సందర్భం (a) చూసి సందేహపడి (4) లేదా (3) ఎంచుకుంటారు. కానీ చిన్న పిల్లలకు స్నానం చేయించడం తల్లిదండ్రుల సంరక్షణ బాధ్యత. కొన్ని సందర్భాలనే ఎంచుకునే (2), (3), (4) అసంపూర్ణం.
గుర్తుంచుకోండి: మంచి స్పర్శ = సురక్షితంగా, సంతోషంగా అనిపించేది, రహస్యం అవసరం లేనిది.
పుట్టిలు ఎక్కడ ప్రయాణ సాధనంగా వాడతారని ప్రశ్న అడుగుతోంది. సరైన సమాధానం ఆప్షన్ (4) లంక గ్రామాలు.
పుట్టి (Coracle) అనేది వెదురు బద్దలతో గుండ్రంగా అల్లి, అడుగున తోలు లేదా ప్లాస్టిక్ పొర వేసిన చిన్న పడవ. ఇది నీటి మీద తేలుతుంది, తెడ్డుతో నడుపుతారు. అంటే ఇది జల రవాణా సాధనం.
గోదావరి, కృష్ణా వంటి నదుల మధ్యలో ఉండే దీవులను లంకలు అంటారు. లంక గ్రామాల ప్రజలు నది దాటి ఒడ్డుకు రావడానికి, సరుకులు తేవడానికి, చేపలు పట్టడానికి పుట్టిలు, పడవలు వాడతారు.
ఎడారుల్లో ఒంటెలు, కొండ ప్రాంతాల్లో కంచరగాడిదలు, గుర్రాలు, రోప్వేలు, అడవుల్లో ఎడ్లబండ్లు, కాలిబాటలు ఉపయోగిస్తారు. నీరు లేని చోట పడవ పనికిరాదు కాబట్టి (1), (2), (3) తప్పు.
గుర్తుంచుకోండి: పుట్టి = నీటిపై తేలే గుండ్రని పడవ, లంక గ్రామాల రవాణా.
ఇచ్చిన వాటిలో డిజిటల్ (ఎలక్ట్రానిక్) పద్ధతిలో జరగని చెల్లింపు ఏది అని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
డిజిటల్ చెల్లింపులో డబ్బు కాగితం, నగదు లేకుండా కార్డు, మొబైల్, ఇంటర్నెట్ ద్వారా ఒక ఖాతా నుంచి మరో ఖాతాకు వెళ్తుంది. డెబిట్ కార్డు స్వైప్ చేయడం, QR కోడ్ స్కాన్ చేసి UPI ద్వారా చెల్లించడం, మొబైల్ వాలెట్ వాడటం ఇవన్నీ డిజిటల్ పద్ధతులే.
డ్రాఫ్ట్ (డిమాండ్ డ్రాఫ్ట్) అంటే బ్యాంకుకు వెళ్లి డబ్బు కట్టి తీసుకునే కాగితపు పత్రం. దాన్ని చేతితో అందజేయాలి, అవతలివారు బ్యాంకులో జమ చేయాలి. కాబట్టి అది కాగిత ఆధారిత పద్ధతి. సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) డ్రాఫ్ట్.
డెబిట్ కార్డు (1), QR కోడ్ (3), మొబైల్ వాలెట్లు (4) ఎలక్ట్రానిక్ పద్ధతిలోనే పనిచేస్తాయి, కనుక అవి జవాబు కావు.
గుర్తుంచుకోండి: కాగితం చేతికి ఇస్తే (డ్రాఫ్ట్, చెక్కు) = డిజిటల్ కాదు.
ఇచ్చిన వాహనాల్లో సాధారణంగా సరుకుల కోసం కాకుండా వేరే అవసరానికి వాడే వాహనం ఏదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. ‘వినియోగించము’ అనే మాటను గమనించాలి.
ట్రామ్ అనేది నగర వీధుల్లో వేసిన పట్టాల మీద విద్యుత్తో నడిచే బండి. ఇది నగరంలోనే తక్కువ దూరాలకు ప్రయాణికులను తీసుకెళ్లడానికి వాడతారు. మన దేశంలో కోల్కతాలో ట్రామ్లు ప్రసిద్ధి. సరుకు రవాణాకు వీటిని సాధారణంగా వాడరు. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) ట్రామ్లు.
ఓడలు (1) సముద్రం ద్వారా దేశాల మధ్య భారీ సరుకులను తీసుకెళ్తాయి. కార్గో విమానాలు (2) సరుకుల కోసమే తయారైన విమానాలు. వ్యాగన్లు (4) రైళ్లలో బొగ్గు, ధాన్యం వంటి సరుకులను మోసే పెట్టెలు. ఈ మూడూ సరుకు రవాణాకే వాడతారు.
రైల్వే స్టేషన్, బస్టాండ్ వంటి చోట్ల మన సామాన్లు మోసి సహాయం చేసే వ్యక్తిని ఏమంటారో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
సమాజంలో ఒక్కొక్కరు ఒక్కో వృత్తి చేస్తూ మనకు సహాయపడతారు. స్టేషన్లలో ప్రయాణికుల సామాన్లను మోసే వ్యక్తిని పోర్టర్ (కూలీ) అంటారు. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) పోర్టర్.
తాపీ పనివారు (2) ఇటుకలు, సిమెంటుతో ఇళ్లు, గోడలు కడతారు. కుమ్మరి (3) మట్టితో కుండలు, పాత్రలు తయారు చేస్తాడు. చర్మకారుడు (4) చెప్పులు తయారు చేస్తాడు, బాగు చేస్తాడు. వీరెవరి పనీ సామాన్లు మోయడం కాదు.
సరైన సమాధానం: (1) రైతు-పిక్ఆక్స్, క్షురకుడు-బ్రష్, దర్జీ-బాబిన్స్
వృత్తిదారులను, వాళ్లు వాడే పనిముట్లను సరిగ్గా జత చేసిన ఆప్షన్ను గుర్తించమని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
ప్రతి వృత్తికి దాని పనికి తగ్గ పనిముట్లు ఉంటాయి. పిక్ఆక్స్ (గడ్డపార లాంటి పలుగు) నేలను తవ్వడానికి, గట్టి మట్టిని పెకిలించడానికి వాడతారు; ఇది రైతు పనిముట్టు. క్షురకుడు (మంగలి) గడ్డానికి సబ్బు నురగ రాయడానికి, వెంట్రుకలు దులపడానికి బ్రష్ వాడతాడు. దర్జీ కుట్టుమిషన్లో దారం చుట్టిన బాబిన్లు వాడతాడు. తాపీ తాపీమేస్త్రీ (మేసన్) పనిముట్టు.
ఈ జతలన్నీ కలిసి ఉన్నది ఆప్షన్ (1): రైతు-పిక్ఆక్స్, క్షురకుడు-బ్రష్, దర్జీ-బాబిన్స్. ఇదే సరైన జవాబు.
(2), (3), (4) లో ప్రతి ఒక్కదానిలో పనిముట్లు కలగలిసిపోయాయి. క్షురకుడికి తాపీ గానీ పిక్ఆక్స్ గానీ అవసరం లేదు; దర్జీకి పిక్ఆక్స్, బ్రష్, తాపీ పని లేదు; రైతు బాబిన్లు వాడడు. అందుకే ఆ మూడూ తప్పు.
గుర్తుంచుకోండి: ఒక్క జత తప్పుగా కనిపించినా ఆ ఆప్షన్ను వెంటనే తీసేయండి.
ట్రాఫిక్ అవాంతరాలు, ప్రమాదాలను నివారించడానికి ప్రతి ఒక్కరూ అనుసరించవలసినవి
(1)వాట్సాప్లో చిట్కాలు
(2)గూగుల్ మ్యాప్
(3)ట్రాఫిక్ నియమాలు
(4)FMలో ట్రాఫిక్ అప్డేట్లు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) ట్రాఫిక్ నియమాలు
రోడ్డు మీద అంతరాయాలు, ప్రమాదాలు జరగకుండా ఉండాలంటే అందరూ తప్పనిసరిగా పాటించాల్సింది ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.
రహదారి భద్రత (Road safety) కోసం ప్రభుత్వం ట్రాఫిక్ నియమాలు రూపొందించింది: సిగ్నల్ లైట్లు పాటించడం, జీబ్రా క్రాసింగ్ దగ్గరే రోడ్డు దాటడం, ఎడమవైపు నడపడం, హెల్మెట్, సీటుబెల్ట్ పెట్టుకోవడం, వేగ పరిమితి పాటించడం మొదలైనవి. పాదచారులు, వాహనదారులు అందరికీ ఇవి వర్తిస్తాయి.
అందరూ ఒకే నియమాలు పాటిస్తేనే రోడ్డుపై క్రమశిక్షణ ఉంటుంది, ప్రమాదాలు తగ్గుతాయి. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) ట్రాఫిక్ నియమాలు.
వాట్సాప్ చిట్కాలు (1) ఎవరో పంపే సమాచారం; అవి నమ్మదగినవి కాకపోవచ్చు, చట్టబద్ధమూ కావు. గూగుల్ మ్యాప్ (2) దారి చూపిస్తుంది, FM ట్రాఫిక్ అప్డేట్లు (4) రద్దీ సమాచారం ఇస్తాయి; ఇవి సహాయపడతాయి కానీ ప్రతి ఒక్కరూ తప్పక పాటించాల్సిన నియమాలు కావు.
గుర్తుంచుకోండి: ‘ప్రతి ఒక్కరూ అనుసరించాల్సింది’ అంటే చట్టబద్ధమైన నియమమే.