తొమ్మిది రకాల అనుసరణలు
ఎబెలింగ్, డెషెన్స్, స్ప్రేగ్ (1994) చెప్పిన ఈ తొమ్మిది రకాలు పరీక్షల్లో ఉదాహరణలతో అడుగుతారు:
| రకం | ఏం మారుస్తాం | ఉదాహరణ |
|---|---|---|
| 1. ఇన్పుట్ (బోధన అందించే తీరు) | బోధన విద్యార్థికి అందే విధానం | రకరకాల దృశ్య సాధనాలు, మరిన్ని మూర్త ఉదాహరణలు, చేతులతో చేసే కార్యకలాపాలు, సహకార బృందాలు; ముఖ్య భావనలు పాఠానికి ముందే బోధించడం |
| 2. అవుట్పుట్ (స్పందించే తీరు) | విద్యార్థి స్పందించే విధానం | రాతకు బదులు మౌఖిక సమాధానం; సమాచార పుస్తకం (కమ్యూనికేషన్ బుక్) వాడటం; చేతి సామగ్రితో జ్ఞానం చూపించడం |
| 3. సమయం | నేర్చుకోవడానికి, పని పూర్తికి, పరీక్షకు ఇచ్చే సమయం | పని పూర్తికి వ్యక్తిగత కాలపట్టిక; కొందరికి అభ్యసన వేగం పెంచడం లేదా తగ్గించడం |
| 4. కష్టతరం | నైపుణ్య స్థాయి, సమస్య రకం, పని చేసే నియమాలు | గణిత సమస్యలకు కాలిక్యులేటర్ అనుమతి; పని సూచనలు సరళం చేయడం; అవసరాలకు తగ్గట్టు నియమాలు మార్చడం |
| 5. మద్దతు స్థాయి | ఒక విద్యార్థికి వ్యక్తిగత సహాయం పెంచడం | తోటి స్నేహితులు (పీర్ బడ్డీస్), బోధనా సహాయకులు, తోటి ట్యూటర్లు, వేరే వయసు ట్యూటర్లు |
| 6. పరిమాణం (సైజ్) | నేర్చుకోవాల్సిన / పూర్తి చేయాల్సిన అంశాల సంఖ్య | ఒకేసారి నేర్చుకోవాల్సిన సాంఘిక శాస్త్ర పదాల సంఖ్య తగ్గించడం |
| 7. భాగస్వామ్య స్థాయి | పనిలో విద్యార్థి ఎంత చురుకుగా పాల్గొంటాడు | భూగోళశాస్త్రంలో ఇతరులు ప్రదేశాలు చూపిస్తుంటే ఒక విద్యార్థి గ్లోబు పట్టుకోవడం |
| 8. ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు | అదే సామగ్రి వాడుతూ లక్ష్యాలు / ఆశించే ఫలితాలు మార్చడం | సాంఘిక శాస్త్రంలో ఇతరులు రాజధానులు కూడా గుర్తిస్తుంటే ఒక విద్యార్థి రాష్ట్రాలను మాత్రమే గుర్తించడం |
| 9. బదులు పాఠ్యప్రణాళిక | వ్యక్తిగత లక్ష్యాలకు వేరే బోధన, వేరే సామగ్రి | ఇతరులు భాషా పరీక్ష రాస్తుంటే ఒక విద్యార్థి కంప్యూటర్ నైపుణ్యాలు నేర్చుకోవడం (కార్యాత్మక పాఠ్యప్రణాళిక) |
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
సాంఘిక శాస్త్రాన్ని బోధిస్తున్నప్పుడు ఒక విద్యార్థి ‘రాష్ట్రాలు’ మాత్రమే చూపించ గలగడం, మరియొక విద్యార్థి ‘రాష్ట్రాలు’ మరియు ‘రాజధానుల’ను చూపించడం ఈ అనుగుణ్యతకు ఉదాహరణ.
- (1)ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు
- (2)పరిమాణం
- (3)లెవెల్ ఆఫ్ సపోర్ట్
- (4)సమయం
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు
ఒకే పాఠంలో ఒక విద్యార్థి రాష్ట్రాలను మాత్రమే గుర్తిస్తే చాలు, మిగతావారు రాజధానులను కూడా గుర్తించాలి అని అనుకోవడం ఏ రకమైన పాఠ్యప్రణాళిక సవరణ (Curriculum Adaptation) అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
సమ్మిళిత తరగతిలో ఉపయోగించే తొమ్మిది రకాల సవరణలు ఉన్నాయి: పరిమాణం (Size), సమయం (Time), సహాయ స్థాయి (Level of Support), ఇన్పుట్, కాఠిన్యం (Difficulty), ఔట్పుట్, భాగస్వామ్యం (Participation), ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు (Alternate Goals), ప్రత్యామ్నాయ పాఠ్యప్రణాళిక. ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాల్లో అదే పాఠం, అదే సామగ్రి వాడుతాం, కానీ ఒక విద్యార్థి నుంచి ఆశించే ఫలితాన్ని (లక్ష్యాన్ని) మార్చుతాం. ఇక్కడ పటం ఒకటే, పాఠం ఒకటే; ఒకరికి లక్ష్యం ‘రాష్ట్రాలు’, ఇతరులకు ‘రాష్ట్రాలు, రాజధానులు’. కాబట్టి సమాధానం ఆప్షన్ (1).
పరిమాణం (2) అంటే విద్యార్థి నేర్చుకోవాల్సిన అంశాల సంఖ్యను తగ్గించడం, ఉదాహరణకు 20 పదాలకు బదులు 10. సహాయ స్థాయి (3) అంటే తోటి విద్యార్థి, సహాయకుడు వంటి వ్యక్తిగత సహాయం పెంచడం. సమయం (4) అంటే పని పూర్తి చేయడానికి ఎక్కువ సమయం ఇవ్వడం. ఇక్కడ మారింది సహాయం లేదా సమయం కాదు, ఆశించే లక్ష్యం.
గుర్తుంచుకోండి: అదే సామగ్రి, వేరే ఆశించే ఫలితం = ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు.
- ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు, బదులు పాఠ్యప్రణాళిక మధ్య తేడా: ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాల్లో సామగ్రి అదే, లక్ష్యం మాత్రమే మారుతుంది. బదులు పాఠ్యప్రణాళికలో సామగ్రి, బోధన రెండూ వేరు. బదులు పాఠ్యప్రణాళికను సాధారణంగా తీవ్ర అవసరాలు ఉన్న పిల్లలకే వాడతారు.
- పరిమాణం ఉదాహరణకు మరోటి: సాంఘిక శాస్త్రంలో సిద్ధాంత తరగతులు తగ్గించి ప్రాక్టికల్ పని పెంచడం.
- భాగస్వామ్యం ఉదాహరణకు మరోటి: పిల్లవాడికి గ్లోబు ఇచ్చి ఒక ప్రదేశం నుంచి మరో ప్రదేశం గుర్తించమని అడగడం.
అనుసరణ దశలు, మూడు రకాల అనుసరణలు
జానీ, స్నెల్ (2000) అనుసరణలను రెండు దశలుగా, మూడు రకాలుగా చూపారు:
| దశ | అర్థం |
|---|---|
| దశ 1: సాధారణ అనుసరణలు | ముందే ఊహించగల కార్యకలాపాలు, దినచర్యలకు ఒక నమూనా (బ్లూప్రింట్) లాంటి అనుసరణలు |
| దశ 2: నిర్దిష్ట అనుసరణలు | ఒక ప్రత్యేక పాఠం లేదా కార్యకలాపం కోసం పరిమిత కాలం చేసే అనుసరణలు |
| రకం | ఏం మారుస్తుంది | ఉప రకాలు |
|---|---|---|
| పాఠ్యప్రణాళిక అనుసరణ | ఏం బోధిస్తాం | అనుబంధ (సాధారణ పాఠ్యప్రణాళికకు సామాజిక, సమాచార, అధ్యయన, ప్రక్రియా నైపుణ్యాలు జోడించడం); సరళీకృత (కష్టస్థాయి మార్చడం లేదా తక్కువ లక్ష్యాలు); ప్రత్యామ్నాయ (కార్యాత్మక నైపుణ్యాలు, వాటిలో భాగంగా సామాజిక, సమాచార, చలన నైపుణ్యాలు) |
| బోధనా అనుసరణ | ఎలా బోధిస్తాం, అభ్యసనం ఎలా చూపిస్తారు | బోధనా ఉద్దీపన (ఇన్పుట్), స్పందన (అవుట్పుట్) - రెండింటిలోనూ కష్టం / పరిమాణం, ఇంద్రియ మార్గం (మోడాలిటీ), రూపం / సామగ్రి |
| పర్యావరణ (ఎకలాజికల్) అనుసరణ | ఎక్కడ, ఎప్పుడు, ఎవరితో | ఎవరు - సిబ్బంది, బృందాలు; ఎక్కడ - స్థలం; ఎప్పుడు - టైమ్టేబుల్ |
అభ్యసన శైలికి తగ్గ అనుసరణలు
కొందరు చూసి, కొందరు విని, కొందరు ఊహల ద్వారా, మరికొందరు అన్నిటి ద్వారా నేర్చుకుంటారు. ఇలా రకరకాల అనుసరణలతో బోధిస్తే విద్యార్థుల మధ్య ఉన్న తేడాలకు తగ్గట్టు బోధించవచ్చు. అభ్యసన వైకల్యం ఉన్న పిల్లలకు అన్ని రకాల బోధనా పద్ధతులూ ఒకేసారి వాడకూడదు; ఎవరికి ఏ పద్ధతి అర్థమవుతుందో దానినే వాడాలి.
| విద్యార్థి రకం | అనుసరణలు |
|---|---|
| విని నేర్చుకునే వారు (శ్రవణ) | పనులను మాటలతోనే కాకుండా రాసి కూడా ఇవ్వడం; అవసరమైనప్పుడు చదువుకునేలా పనులు టైప్ చేసి ఇవ్వడం; రాత పరీక్షకు బదులు మౌఖిక పరీక్ష అవకాశం; ముఖ్య సమాచారం రికార్డ్ చేసి కావాల్సిన సమయంలో వినేలా చేయడం; పైకి చదవమనడం (పక్కనున్న వారికీ ఉపయోగం); ఉపాధ్యాయుడు చెప్పేది శ్రద్ధగా వినేలా చూడటం |
| చూసి నేర్చుకునే వారు (దృశ్య) | రంగురంగుల ఫ్లాష్ కార్డులు; కళ్లు మూసుకుని సమాచారాన్ని మనసులో చిత్రించుకోవడం; పాఠానికి సంబంధించిన దృశ్య సాధనాలు చూపించడం; నోట్స్లో పదాలు, భావనలు, ఆలోచనలు రాయమనడం |
తరగతి నిర్వహణలో అనుసరణలు
- చిన్న చిన్న పనులు (అసైన్మెంట్లు) తరచూ ఇవ్వాలి; చిన్నగా, సూటిగా ఉండే పనులతో విజయం సాధ్యం.
- పుస్తకం నుంచి చూసి రాయమన్నప్పుడు ముఖ్యమైన అంశాల కింద గీతలు గీయాలి.
- పిల్లలు కూర్చునే చోట అనవసర వస్తువులు తీసేసి శుభ్రంగా ఉంచాలి.
- సరిగ్గా రాస్తే వెంటనే మెచ్చుకోవాలి, తప్పు రాస్తే వెంటనే సరిచేసే సమాచారం (ఫీడ్బ్యాక్) ఇవ్వాలి.
- పనులను బాగా చిన్నగా విడగొట్టాలి: ఒకేసారి 5 సమస్యలు, 5 వాక్యాలు ఇస్తే సరిగ్గా రాస్తారు.
- పని కష్టంగా ఉన్నప్పుడు ఉపాధ్యాయుడు తరచూ విద్యార్థి దగ్గరకు వెళ్లి కొద్దిసేపు మాట్లాడాలి, ప్రశ్నలు అడగాలి; దృష్టి మళ్లించే వాటిని దూరం చేయాలి.
- నిశ్శబ్ద ప్రదేశంలో పని చేసుకునేలా చూడాలి; చుట్టుపక్కల దృష్టి మళ్లించే ఉద్దీపనలు ఉండకూడదు. దీని వల్ల విద్యార్థి పని నుంచి పరధ్యానంలో పడడు.
- ఉపాధ్యాయుడు విద్యార్థిని దగ్గరగా కూర్చోబెట్టుకుని వెంటనే ఫీడ్బ్యాక్ ఇవ్వాలి; ఇబ్బంది పెట్టే వారి నుంచి దూరంగా ఉంచాలి.
- ఆసక్తి, పునర్బలనం, తగిన సమయం ఇవ్వాలి; సరైన సమయంలో పని ఇస్తే తన బాధ్యతలు తెలుసుకుంటాడు.
- మొదట తక్కువ సమయం పనితో మొదలుపెట్టి క్రమంగా సమయం పెంచాలి.
- తోటి వయసు పిల్లలతో కలిపి పనులు చేయించాలి.
పరీక్ష కోణం: "ఒక విద్యార్థి రాష్ట్రాలు మాత్రమే, ఇతరులు రాజధానులు కూడా" = ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు. "తక్కువ పదాలు నేర్చుకోవడం" = పరిమాణం. "కాలిక్యులేటర్ అనుమతి" = కష్టతరం. "గ్లోబు పట్టుకోవడం" = భాగస్వామ్య స్థాయి. "రాతకు బదులు మౌఖిక సమాధానం" = అవుట్పుట్. "తోటి ట్యూటర్" = మద్దతు స్థాయి. పర్యావరణ అనుసరణ = ఎక్కడ, ఎప్పుడు, ఎవరితో.
మెమొరీ కోడ్: తొమ్మిది రకాలు "ఇన్-అవు-స-క-మ-ప-భా-ప్ర-బ" - "ఇన్ అవుసరం కమలా పభా ప్రబంధం": ఇన్పుట్, అవుట్పుట్, సమయం, కష్టతరం, మద్దతు, పరిమాణం, భాగస్వామ్యం, ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు, బదులు పాఠ్యప్రణాళిక. "ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యం = సామగ్రి అదే; బదులు పాఠ్యప్రణాళిక = సామగ్రే వేరు".