AP TET స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ (పేపర్ 1B, 2B) Previous Papers లో "పాఠ్యప్రణాళిక సవరణ, బోధన వ్యూహాలు, TLM" టాపిక్ నుంచి వచ్చిన 32 ప్రశ్నలు, అధికారిక కీ సమాధానాలు, తెలుగు వివరణలు.
సాంఘిక శాస్త్రాన్ని బోధిస్తున్నప్పుడు ఒక విద్యార్థి ‘రాష్ట్రాలు’ మాత్రమే చూపించ గలగడం, మరియొక విద్యార్థి ‘రాష్ట్రాలు’ మరియు ‘రాజధానుల’ను చూపించడం ఈ అనుగుణ్యతకు ఉదాహరణ.
(1)ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు
(2)పరిమాణం
(3)లెవెల్ ఆఫ్ సపోర్ట్
(4)సమయం
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు
ఒకే పాఠంలో ఒక విద్యార్థి రాష్ట్రాలను మాత్రమే గుర్తిస్తే చాలు, మిగతావారు రాజధానులను కూడా గుర్తించాలి అని అనుకోవడం ఏ రకమైన పాఠ్యప్రణాళిక సవరణ (Curriculum Adaptation) అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
సమ్మిళిత తరగతిలో ఉపయోగించే తొమ్మిది రకాల సవరణలు ఉన్నాయి: పరిమాణం (Size), సమయం (Time), సహాయ స్థాయి (Level of Support), ఇన్పుట్, కాఠిన్యం (Difficulty), ఔట్పుట్, భాగస్వామ్యం (Participation), ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు (Alternate Goals), ప్రత్యామ్నాయ పాఠ్యప్రణాళిక. ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాల్లో అదే పాఠం, అదే సామగ్రి వాడుతాం, కానీ ఒక విద్యార్థి నుంచి ఆశించే ఫలితాన్ని (లక్ష్యాన్ని) మార్చుతాం. ఇక్కడ పటం ఒకటే, పాఠం ఒకటే; ఒకరికి లక్ష్యం ‘రాష్ట్రాలు’, ఇతరులకు ‘రాష్ట్రాలు, రాజధానులు’. కాబట్టి సమాధానం ఆప్షన్ (1).
పరిమాణం (2) అంటే విద్యార్థి నేర్చుకోవాల్సిన అంశాల సంఖ్యను తగ్గించడం, ఉదాహరణకు 20 పదాలకు బదులు 10. సహాయ స్థాయి (3) అంటే తోటి విద్యార్థి, సహాయకుడు వంటి వ్యక్తిగత సహాయం పెంచడం. సమయం (4) అంటే పని పూర్తి చేయడానికి ఎక్కువ సమయం ఇవ్వడం. ఇక్కడ మారింది సహాయం లేదా సమయం కాదు, ఆశించే లక్ష్యం.
గుర్తుంచుకోండి: అదే సామగ్రి, వేరే ఆశించే ఫలితం = ప్రత్యామ్నాయ లక్ష్యాలు.
(1)పజిలింగ్ వినియోగించడం వల్ల విద్యార్థికి చక్కని అభ్యసనం కల్పించుట.
(2)క్రమ పద్ధతిలో పెట్టడం వల్ల, ఫైరింగ్, చేజింగ్ శబ్దాల అనుకరణ వల్ల అభ్యసనం కల్పించుట.
(3)ప్రయోగాలను విద్యార్థి ప్రయోగశాలలో నిర్వహించడానికి వీలు కానప్పుడు కృత్రిమ పరిస్థితులను కంప్యూటర్ లలో కల్పించి నిర్వహించేలా చేయుట.
(4)విద్యార్థి స్వీయ అభ్యసనం ద్వారా సామర్థ్యాన్ని పెంపొందించుకొనుట.
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) ప్రయోగాలను విద్యార్థి ప్రయోగశాలలో నిర్వహించడానికి వీలు కానప్పుడు కృత్రిమ పరిస్థితులను కంప్యూటర్ లలో కల్పించి నిర్వహించేలా చేయుట.
అనుకరణ అభ్యసనం (Simulation Learning) అంటే ఏమిటో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
సిమ్యులేషన్ అంటే నిజమైన పరిస్థితిని కృత్రిమంగా సృష్టించడం. కొన్ని ప్రయోగాలు ప్రమాదకరమైనవి, ఖరీదైనవి, లేదా బడి ప్రయోగశాలలో చేయడం సాధ్యం కానివి (ఉదాహరణకు అణు చర్యలు, గ్రహాల కదలిక, విమానం నడపడం). అలాంటప్పుడు కంప్యూటర్లో ఆ పరిస్థితిని కృత్రిమంగా సృష్టించి, విద్యార్థి ఆ ప్రయోగాన్ని సురక్షితంగా చేసేలా చూస్తారు. విద్యార్థి చరరాశులను మార్చి ఫలితాలను గమనించి నేర్చుకుంటాడు. కాబట్టి సమాధానం ఆప్షన్ (3).
పజిల్స్ ద్వారా నేర్చుకోవడం (1) ఆటల ద్వారా అభ్యసనం, సిమ్యులేషన్ కాదు. శబ్దాలను అనుకరించడం (2) ‘అనుకరణ’ అనే పదంతో తికమక పెట్టేందుకు ఇచ్చిన ఆప్షన్; సిమ్యులేషన్ అంటే మాటల అనుకరణ కాదు, పరిస్థితి అనుకరణ. స్వీయ అభ్యసనం (4) విద్యార్థి తనంతట తాను నేర్చుకోవడం గురించిన సాధారణ భావన, సిమ్యులేషన్ నిర్వచనం కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: సిమ్యులేషన్ = నిజమైన పరిస్థితిని కంప్యూటర్లో కృత్రిమంగా సృష్టించి నేర్చుకోవడం.
ఈ కింది వానిలో సరియైనది.
i) DOS కమాండ్ లైన్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ గా ప్రసిద్ధి చెందినది.
ii) విండోస్ ను గ్రాఫికల్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్స్ అని పిలుస్తారు.
(1)Both i and ii incorrect
(2)i only correct
(3)ii only correct
(4)Both i and ii correct
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) Both i and ii correct
DOS, విండోస్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ల గురించి ఇచ్చిన రెండు వాక్యాల్లో ఏవి సరైనవో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
వాక్యం i: DOS (Disk Operating System) లో మౌస్, బొమ్మలు ఉండవు. ‘C:\>’ వంటి ప్రాంప్ట్ దగ్గర DIR, COPY వంటి ఆదేశాలను (Commands) కీబోర్డ్తో టైప్ చేసి పని చేయిస్తాం. అందుకే దీన్ని కమాండ్ లైన్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ (Command Line Interface) అంటారు. ఈ వాక్యం సరైనది. వాక్యం ii: విండోస్లో ఐకాన్లు, విండోలు, మెనూలు, మౌస్ పాయింటర్ ఉంటాయి. బొమ్మల ఆధారంగా పని చేసే ఇలాంటి వ్యవస్థను గ్రాఫికల్ యూజర్ ఇంటర్ఫేస్ (GUI) ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ అంటారు. ఈ వాక్యం కూడా సరైనది. కాబట్టి సమాధానం ఆప్షన్ (4) రెండూ సరైనవి.
రెండు వాక్యాలూ సరైనవి కాబట్టి ‘రెండూ తప్పు’ (1), ‘i మాత్రమే సరైనది’ (2), ‘ii మాత్రమే సరైనది’ (3) అనే ఆప్షన్లు సరికావు.
గుర్తుంచుకోండి: DOS = టైప్ చేసే ఆదేశాలు (CLI); Windows = ఐకాన్లు, మౌస్ (GUI).
సరైన సమాధానం: (2) యూనిడైరెక్షనల్, బై–డైరెక్షనల్, క్లాస్–వైడ్, క్రాస్–ఏజ్ పీర్
సహచర బోధన (Peer Tutoring) లో ఉన్న రకాలను గుర్తించాలి.
సహచర బోధనలో ఒక విద్యార్థి మరో విద్యార్థికి నేర్పుతాడు. సమ్మిళిత తరగతిలో CWSN కు ఇది బాగా ఉపయోగపడుతుంది. దీని ముఖ్య రకాలు: ఏకదిశ (Unidirectional) – ఒకరు ఎప్పుడూ బోధకుడు, మరొకరు ఎప్పుడూ నేర్చుకునేవాడు; ద్విదిశ (Bi-directional/Reciprocal) – ఇద్దరూ పాత్రలు మార్చుకుంటారు; తరగతి మొత్తం (Class-wide) – తరగతిలోని విద్యార్థులందరూ జతలుగా ఏర్పడి ఒకేసారి చేస్తారు; వేర్వేరు వయస్సుల (Cross-age) – పెద్ద తరగతి విద్యార్థి చిన్న తరగతి విద్యార్థికి నేర్పుతాడు.
ఈ నాలుగు రకాలు ఆప్షన్ (2) లో ఉన్నాయి. కాబట్టి అదే సరైన జవాబు.
ఆప్షన్ (1) లో అప్రెంటిస్షిప్, సెల్ఫ్–హెల్ప్ వంటివి వృత్తి శిక్షణ, స్వయం సహాయ పదాలు. ఆప్షన్ (3) లోనివి విద్యా కార్యక్రమాల రకాలు. ఆప్షన్ (4) లోని పదాలు కేవలం 'C' అక్షరంతో మొదలయ్యే పదాలు, సహచర బోధన రకాలు కావు.
గుర్తుంచుకోండి: ఏకదిశ, ద్విదిశ, క్లాస్–వైడ్, క్రాస్–ఏజ్ = పీర్ ట్యూటరింగ్ రకాలు.
కార్య విశ్లేషణ తయారు చేయడంలో ఉపయోగించే పద్ధతులు.
i) సెల్ఫ్ మానిటరింగ్
ii) మూల్యాంకనం
iii) బ్రెయిన్ స్టోర్మ్
iv) బ్యాక్వర్డ్ చైనింగ్
v) ఫీడ్ బ్యాక్
(1)i, ii, iii, iv, v
(2)i, ii, iii, iv
(3)i, iii, iv
(4)iii, iv, v
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) i, iii, iv
కార్య విశ్లేషణ (Task Analysis) తయారు చేయడానికి వాడే పద్ధతులు ఏవో గుర్తించాలి.
కార్య విశ్లేషణ అంటే ఒక నైపుణ్యాన్ని (ఉదా: చొక్కా వేసుకోవడం) చిన్న చిన్న, క్రమమైన దశలుగా విడగొట్టడం. మేధో వైకల్యం గల పిల్లలకు నైపుణ్యాలు నేర్పడంలో ఇది ముఖ్యం. ఈ దశలను రాయడానికి ఉపాధ్యాయుడు స్వయంగా ఆ పని చేస్తూ ప్రతి కదలికను గమనించుకోవచ్చు (సెల్ఫ్ మానిటరింగ్). సహోద్యోగులతో కలిసి ఆ పనిలో ఉండే అన్ని దశలను ఆలోచించి జాబితా చేయవచ్చు (బ్రెయిన్ స్టోర్మింగ్). చివరి దశ నుంచి వెనక్కు వెళ్తూ ప్రతి దశను గుర్తించవచ్చు (బ్యాక్వర్డ్ చైనింగ్).
కాబట్టి i, iii, iv కార్య విశ్లేషణ తయారీ పద్ధతులు. జవాబు ఆప్షన్ (3).
మూల్యాంకనం (ii), ఫీడ్బ్యాక్ (v) కార్య విశ్లేషణ తయారైన తర్వాత, బోధన జరిగాక వచ్చే దశలు. దశలను రూపొందించే పద్ధతులు కావు. అందుకే ii లేదా v ఉన్న ఆప్షన్లు (1), (2), (4) సరికావు.
గుర్తుంచుకోండి: కార్య విశ్లేషణ తయారీ: స్వయంగా చేసి చూడటం, బ్రెయిన్ స్టోర్మింగ్, బ్యాక్వర్డ్ చైనింగ్.
మస్తిష్క పక్షవాతం గల పిల్లలకు పఠనాన్ని నేర్పించడానికి ఎక్కువగా సహాయపడేది.
(1)పెగ్ బోర్డు
(2)కన్జర్వేషన్ బోర్డు
(3)కో–ఆర్డినేషన్ బోర్డు
(4)సెగ్విన్ ఫామ్ బోర్డు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) కన్జర్వేషన్ బోర్డు
మస్తిష్క పక్షవాతం (Cerebral Palsy) గల పిల్లలకు చదవడం నేర్పడంలో ఏ బోర్డు ఎక్కువ సహాయపడుతుందో అడుగుతున్నారు.
CP గల పిల్లల్లో చేతుల కదలిక, మాట, కళ్ల కదలికలపై నియంత్రణ తక్కువగా ఉంటుంది. పుస్తకం పట్టుకోవడం, పేజీ తిప్పడం, అక్షరాలు చూపడం కష్టమవుతాయి. అందుకే వీరికి చిత్రాలు, అక్షరాలు, పదాలు అతికించిన బోర్డులు వాడతారు. పిల్లవాడు వేలితో, చూపుతో లేదా సూచికతో వాటిని చూపిస్తూ చదువుతాడు, సంభాషిస్తాడు.
అధికారిక కీ ప్రకారం జవాబు ఆప్షన్ (2) 'కన్జర్వేషన్ బోర్డు'. ఈ పేరుతో ఒక ప్రామాణిక బోధనా సాధనాన్ని మేం నిర్ధారించలేకపోయాం. ఇది అక్షరాలు, పదాలు, చిత్రాలతో ఉండే 'కన్వర్సేషన్ (సంభాషణ) బోర్డు' కి ముద్రణ దోషం కావచ్చు. ఆ బోర్డు పఠనానికి, సంభాషణకు నేరుగా ఉపయోగపడుతుంది.
పెగ్ బోర్డు (1), కో–ఆర్డినేషన్ బోర్డు (3) సూక్ష్మ చలన నైపుణ్యాలు, కంటి–చేతి సమన్వయం కోసం వాడతారు. సెగ్విన్ ఫామ్ బోర్డు (4) ప్రజ్ఞను కొలిచే నిష్పాదన పరీక్ష. ఇవి పఠనం నేర్పడానికి నేరుగా ఉపయోగపడవు.
ఒక కార్యాన్ని విద్యార్థి చేయలేకపోతున్నపుడు తగిన సహాయాన్ని అందిస్తూ , ఆ కార్యం లో అతడి పురోగతిని బట్టి సహాయాన్ని తగ్గించడం
(1)Fading
(2)Prompting
(3)Chaining
(4)Imitation
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) Fading
ముందు సహాయం ఇచ్చి, విద్యార్థి మెరుగుపడేకొద్దీ ఆ సహాయాన్ని క్రమంగా తగ్గించే ప్రవర్తనా బోధన పద్ధతి పేరును ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. ఇది ప్రవర్తనా సవరణ (Behaviour Modification) పద్ధతులకు సంబంధించిన ప్రశ్న.
ఫేడింగ్ (Fading) అంటే ఇచ్చిన సహాయాన్ని లేదా సూచనను దశలవారీగా తగ్గిస్తూ, చివరకు విద్యార్థి ఎలాంటి సహాయం లేకుండా తానే పని చేసేలా చేయడం. ఉదాహరణకు, మొదట చేయి పట్టుకుని పేరు రాయించడం, తర్వాత చుక్కల మీద రాయించడం, చివరకు స్వతంత్రంగా రాయించడం. ప్రశ్నలో కీలక పదం ‘సహాయాన్ని తగ్గించడం’. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1).
ప్రాంప్టింగ్ (2) అంటే సహాయం లేదా సూచన ఇవ్వడం మాత్రమే; దాన్ని తగ్గించడం ఫేడింగ్. ఇక్కడ చాలామంది (2) ఎంచుకుంటారు, కానీ ప్రశ్న అడుగుతున్నది తగ్గించే ప్రక్రియను. చైనింగ్ (3) ఒక పెద్ద పనిని చిన్న దశలుగా విడగొట్టి వరుసగా నేర్పడం. ఇమిటేషన్ (4) ఇతరులను చూసి అనుకరించడం.
గుర్తుంచుకోండి: ప్రాంప్ట్ = సహాయం ఇవ్వడం; ఫేడ్ = సహాయం తగ్గించడం.
కంప్యూటర్ కి సంబంధించిన అవుట్ పుట్ పరికరాన్ని గుర్తించుము
(1)Scanner
(2)Mouse
(3)Key board
(4)Monitor
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) Monitor
కంప్యూటర్ అవుట్పుట్ (Output) పరికరం ఏదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
ఇన్పుట్ పరికరాలు సమాచారాన్ని కంప్యూటర్లోకి పంపుతాయి. అవుట్పుట్ పరికరాలు కంప్యూటర్ ప్రాసెస్ చేసిన ఫలితాన్ని మనకు చూపిస్తాయి లేదా వినిపిస్తాయి. మానిటర్ ఫలితాన్ని తెర మీద చూపిస్తుంది, కాబట్టి అది అవుట్పుట్ పరికరం. ప్రింటర్, స్పీకర్లు కూడా అవుట్పుట్ పరికరాలే. సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4).
స్కానర్ (1) కాగితం మీది బొమ్మలు, అక్షరాలను కంప్యూటర్లోకి పంపుతుంది. మౌస్ (2) కర్సర్ను కదిలించి ఆదేశాలు ఇస్తుంది. కీబోర్డు (3) అక్షరాలు, అంకెలను టైప్ చేయడానికి. ఈ మూడూ ఇన్పుట్ పరికరాలు.
గుర్తుంచుకోండి: లోపలికి పంపేది ఇన్పుట్; బయటకు చూపేది అవుట్పుట్.
పాఠశాల విద్యకు సంబంధించి కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రకటించిన ICT విధానం
(1)NPICTSE - 2012
(2)NPICTSE - 2021
(3)NPICTSE - 2001
(4)NPICTSE - 2022
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) NPICTSE - 2012
పాఠశాల విద్యలో సమాచార, ప్రసార సాంకేతికత (ICT) కోసం కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రకటించిన జాతీయ విధానం ఏ సంవత్సరానిదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
NPICTSE అంటే National Policy on Information and Communication Technology in School Education. దీన్ని కేంద్ర మానవ వనరుల అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ (MHRD) 2012లో ప్రకటించింది. బడుల్లో ICT మౌలిక వసతులు, ఉపాధ్యాయులకు ICT శిక్షణ, డిజిటల్ విద్యా వనరుల తయారీ, ప్రత్యేక అవసరాలు ఉన్న పిల్లలకు ICT ద్వారా అందుబాటు దీని లక్ష్యాలు. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) NPICTSE - 2012.
2001 (3), 2021 (2), 2022 (4) ఈ విధానం వచ్చిన సంవత్సరాలు కావు. 2020లో వచ్చింది జాతీయ విద్యా విధానం (NEP 2020); దాన్ని ICT విధానంతో కలిపి తికమక పడకండి.
గుర్తుంచుకోండి: ICT పాఠశాల విధానం – 2012; NEP – 2020.
క్రింది వాటిని జతపరచుము
(1) Audio Software – a. Format Factory
(2) Video Software – b. Mix Pad
(3) Multi Media Software – c. MX Player
(1)1 – a, 2 – b, 3 – c
(2)1 – c, 2 – a, 3 – b
(3)1 – b, 2 – c, 3 – a
(4)1 – b, 2 – a, 3 – c
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) 1 – b, 2 – c, 3 – a
మూడు రకాల సాఫ్ట్వేర్లను వాటి ఉదాహరణలతో జతపరచాలి.
మిక్స్ప్యాడ్ (Mix Pad) శబ్దాన్ని రికార్డ్ చేయడం, మిక్స్ చేయడం, ఎడిట్ చేయడానికి వాడే ఆడియో సాఫ్ట్వేర్: 1 – b. MX ప్లేయర్ వీడియోలు చూడటానికి వాడే వీడియో ప్లేయర్: 2 – c. ఫార్మాట్ ఫ్యాక్టరీ (Format Factory) ఆడియో, వీడియో, చిత్రాలు, డాక్యుమెంట్లు అన్నింటి ఫార్మాట్లను మార్చగలదు, కాబట్టి అది మల్టీమీడియా సాఫ్ట్వేర్: 3 – a. ఈ జత 1 – b, 2 – c, 3 – a, అంటే ఆప్షన్ (3).
మిగతా ఆప్షన్లను తొలగించడానికి ఒక్క జత చాలు. ఆడియో సాఫ్ట్వేర్ మిక్స్ప్యాడ్ (1 – b) అని తెలిస్తే (1), (2) పోతాయి. వీడియో సాఫ్ట్వేర్ MX ప్లేయర్ (2 – c) అని తెలిస్తే (4) పోతుంది, ఎందుకంటే అందులో 2 – a ఉంది. గమనిక: ప్రశ్నపత్రంలో రెండో ఆప్షన్ ముందు పొరపాటున ‘1)’ అని ముద్రించారు; అది ఆప్షన్ (2).
గుర్తుంచుకోండి: Mix Pad – ఆడియో, MX Player – వీడియో, Format Factory – మల్టీమీడియా.
మిథ్యా అభ్యసనం (Virtual Learning)కు సంబంధం లేని అంశం ఏదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. ‘కానిది’ అనే మాటను గమనించాలి.
వర్చువల్ అభ్యసనంలో ఉపాధ్యాయుడు, విద్యార్థి ఒకే గదిలో ఉండాల్సిన అవసరం లేదు. కంప్యూటర్, మొబైల్ వంటి ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాలు, అంతర్జాలం (Internet), ఆన్లైన్ తరగతులు, వీడియోలు, డిజిటల్ వనరుల ద్వారా నేర్చుకుంటారు. నల్లబల్ల మీద రాసి ముఖాముఖి బోధించే పద్ధతి సంప్రదాయ తరగతి గది బోధన, అది వర్చువల్ కాదు. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4).
ఎలక్ట్రానిక్ మాధ్యమం ద్వారా అభ్యసనం (1), అంతర్జాల ఆధారిత అభ్యసనం (2) వర్చువల్ అభ్యసనానికి మూలాధారాలే. మిశ్రమ జ్ఞానార్జన (3) వివిధ డిజిటల్ వనరుల నుంచి, ఆన్లైన్-ఆఫ్లైన్ కలయికతో నేర్చుకోవడం; ఇందులోనూ వర్చువల్ భాగం ఉంది. కాబట్టి ఈ మూడూ జవాబు కావు.
MOOC అనే సంక్షిప్త రూపాన్ని విస్తరించమని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
MOOC అంటే Massive Open Online Courses. Massive అంటే ఒకేసారి లక్షల మంది చేరవచ్చు. Open అంటే ఎవరైనా, సాధారణంగా ఉచితంగా చేరవచ్చు. Online అంటే అంతర్జాలం ద్వారా నేర్చుకోవాలి. Courses అంటే వీడియో పాఠాలు, అభ్యాసాలు, పరీక్షలతో కూడిన కోర్సులు. భారత ప్రభుత్వ MOOC వేదిక SWAYAM. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3).
(1)లో ‘Courses’ బదులు ‘Communication’ ఉంది. (2), (4)లో ‘Massive Open’ బదులు ‘Management Of’ ఉంది; ఇవి మొదటి అక్షరాలు సరిపోయేలా కూర్చిన తప్పుడు విస్తరణలు. MOOC అనేది కోర్సుల గురించే, అందుకే చివరి C = Courses.
గుర్తుంచుకోండి: MOOC = Massive Open Online Courses; భారతదేశంలో SWAYAM.
'టెక్నాలజీ' (Technology) అనే పదం ఏ భాషా పదాల నుంచి వచ్చింది అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
టెక్నాలజీ రెండు గ్రీకు పదాల కలయిక: 'టెక్నే' (Techne) అంటే కళ, నైపుణ్యం; 'లోగోస్' (Logos) అంటే శాస్త్రం, అధ్యయనం. అంటే టెక్నాలజీ అనేది నైపుణ్యాల శాస్త్రం, జ్ఞానాన్ని ఆచరణలో ఉపయోగించే విధానం. విద్యా సాంకేతికత (Educational Technology) బోధనను మెరుగుపరచడానికి ఈ నైపుణ్యాలను ఉపయోగిస్తుంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) గ్రీకు పదాలు.
ఇక్కడ చాలామంది (2) లాటిన్ ఎంచుకుంటారు, ఎందుకంటే చాలా ఆంగ్ల పదాలు లాటిన్ నుంచి వచ్చాయి. కానీ టెక్నాలజీ మూలం గ్రీకు. రోమన్ (3) అనేది భాష పేరు కాదు, రోమన్లు మాట్లాడింది లాటిన్. అరబిక్ (4) తో ఈ పదానికి సంబంధం లేదు.
కంప్యూటర్ హార్డ్ వేర్ లో ఇన్ పుట్ పరికరం (Input Device) ఏది అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
కంప్యూటర్ కు సమాచారం లేదా ఆదేశాలు ఇచ్చే పరికరాలు ఇన్ పుట్ పరికరాలు: కీబోర్డ్, మౌస్, స్కానర్, మైక్రోఫోన్, వెబ్ కెమెరా. కంప్యూటర్ పని చేసిన ఫలితాన్ని మనకు చూపించే లేదా వినిపించే పరికరాలు అవుట్ పుట్ పరికరాలు: మానిటర్, ప్రింటర్, స్పీకర్.
మౌస్ తో మనం తెరపై పాయింటర్ కదిలించి, క్లిక్ చేసి కంప్యూటర్ కు ఆదేశం ఇస్తాం. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) మౌస్.
మానిటర్ (2) ఫలితాన్ని తెరపై చూపిస్తుంది, ప్రింటర్ (3) కాగితంపై ముద్రిస్తుంది, స్పీకర్ (4) శబ్దం వినిపిస్తుంది. ఈ మూడూ అవుట్ పుట్ పరికరాలు.
గుర్తుంచుకోండి: ఇన్ పుట్ = లోపలికి (కీబోర్డ్, మౌస్); అవుట్ పుట్ = బయటికి (మానిటర్, ప్రింటర్, స్పీకర్).
తరగతి గది నుండి ప్రత్యక్ష జ్ఞానాన్నిపొందడానికి విద్యార్థులు చేసే యాత్ర
(1)పి.బి.ఎల్
(2)బృందచర్చ
(3)బ్లాగులు
(4)క్షేత్రపర్యటన
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) క్షేత్రపర్యటన
ప్రత్యక్ష అనుభవం కోసం విద్యార్థులు తరగతి గది బయటికి వెళ్లే యాత్రను ఏమంటారు అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
క్షేత్ర పర్యటన (Field Visit / Field Trip) లో పిల్లలు పొలం, ఫ్యాక్టరీ, మ్యూజియం, పోస్టాఫీసు, చారిత్రక ప్రదేశం లాంటి చోట్లకు వెళ్లి నేరుగా చూసి, తాకి, అడిగి తెలుసుకుంటారు. ఎడ్గార్ డేల్ అనుభవ శంకువు (Cone of Experience) లో ఇలాంటి ప్రత్యక్ష అనుభవాలు అత్యంత ప్రభావవంతమైనవి. అలా నేర్చుకున్నది ఎక్కువకాలం గుర్తుంటుంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) క్షేత్ర పర్యటన.
PBL (1) అంటే ప్రాజెక్టు లేదా సమస్య ఆధారిత అభ్యసనం, అది ఒక బోధన పద్ధతి, యాత్ర కాదు. బృందచర్చ (2) తరగతిలోనే జరుగుతుంది. బ్లాగులు (3) ఇంటర్నెట్ లో రాసే వ్యాసాలు. ఈ మూడింటికీ తరగతి బయటికి వెళ్లే యాత్రతో సంబంధం లేదు.
గుర్తుంచుకోండి: తరగతి బయట ప్రత్యక్ష అనుభవం = క్షేత్ర పర్యటన.
e–అభ్యసనం వీటి మద్దతుతో కూడిన బోధన అభ్యసనాన్ని కల్గి ఉంటుంది
(1)ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాల మద్దతు
(2)బోధన అభ్యసన సామాగ్రి
(3)ఉపాధ్యాయ కరదీపిక
(4)విద్యార్థి అభ్యాసాలు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాల మద్దతు
e-అభ్యసనం (e-Learning) దేని సహాయంతో జరిగే బోధనాభ్యసనం అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
e-learning లో 'e' అంటే Electronic. కంప్యూటర్, ల్యాప్ టాప్, ట్యాబ్లెట్, స్మార్ట్ ఫోన్, స్మార్ట్ బోర్డ్, ఇంటర్నెట్ లాంటి ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాల ద్వారా జరిగే అభ్యసనమే e-అభ్యసనం. ఆన్ లైన్ తరగతులు, వీడియో పాఠాలు, DIKSHA లాంటి డిజిటల్ వేదికలు దీనికి ఉదాహరణలు. పిల్లలు తమ వేగంలో, ఎక్కడినుంచైనా నేర్చుకోవచ్చు.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) ఎలక్ట్రానిక్ పరికరాల మద్దతు.
బోధనాభ్యసన సామగ్రి (2), ఉపాధ్యాయ కరదీపిక (3), విద్యార్థి అభ్యాసాలు (4) సాధారణ తరగతి బోధనలోనూ ఉంటాయి. ఇవి e-అభ్యసనాన్ని ప్రత్యేకంగా గుర్తించే లక్షణం కాదు.
దృష్టిలోపం కలవారు చదవడానికి, రాయడానికి ఉపయోగించే లిపి
(1)హిందీ
(2)చైనీస్
(3)బ్రెయిలీ
(4)ఆంగ్లం
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) బ్రెయిలీ
దృష్టి లోపం ఉన్నవారు చదవడానికి, రాయడానికి వాడే లిపి ఏది అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
Braille లిపిని ఫ్రాన్స్కు చెందిన లూయీ బ్రెయిలీ (Louis Braille) రూపొందించాడు. ఇది ఉబ్బెత్తు చుక్కల లిపి. ఒక్కో అక్షరం 6 చుక్కల కణం (Braille Cell) లో చుక్కల అమరికతో ఏర్పడుతుంది; 2 నిలువు వరుసలు × 3 అడ్డు వరుసలు = 6 చుక్కలు. వేళ్లతో తాకి చదువుతారు. రాయడానికి Braille Slate, Stylus లేదా Braille Writer వాడతారు. భారతీయ భాషల కోసం భారతీ బ్రెయిలీ (Bharati Braille) ఉంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) బ్రెయిలీ.
హిందీ (1), చైనీస్ (2), ఆంగ్లం (4) భాషలు, వాటిని కంటితో చూసి చదవాలి. దృష్టి లోపం ఉన్నవారు ఈ భాషలను కూడా Braille లిపిలోనే చదువుతారు.
గుర్తుంచుకోండి: Braille = 6 చుక్కల కణం, Louis Braille.
ఉబ్బెత్తుగా ఉన్న చిత్రాలను ఈ పిల్లల బోధనలో ఉపయోగిస్తారు.
(1)ఆటిజం స్పెక్ట్రమ్ డిజార్డర్
(2)డౌన్స్ సిండ్రోమ్
(3)దృష్టిలోపం
(4)థలసేమియా
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) దృష్టిలోపం
ఉబ్బెత్తు చిత్రాలు (Embossed diagrams) ఏ పిల్లలకు బోధించడానికి వాడతారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.
ఉబ్బెత్తు చిత్రంలో గీతలు, ఆకారాలు కాగితం మీద పైకి లేచి ఉంటాయి. కంటితో చూడలేని పిల్లవాడు వేళ్లతో తడిమి ఆ ఆకారాన్ని తెలుసుకుంటాడు. ఇది స్పర్శ ద్వారా నేర్చుకునే పద్ధతి. Braille లాగే ఇది కూడా దృష్టిలోపం గల పిల్లలకు ముఖ్యమైన TLM.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) దృష్టిలోపం.
ఆటిజం (1) పిల్లలకు దృశ్య షెడ్యూళ్లు, చిత్రాల కార్డులు ఎక్కువ ఉపయోగపడతాయి. డౌన్స్ సిండ్రోమ్ (2) పిల్లలకు సరళమైన, మూర్త సామగ్రి కావాలి కానీ వారికి చూపు ఉంటుంది. థలసేమియా (4) ఒక రక్త సంబంధ వ్యాధి; దానికి ప్రత్యేక స్పర్శ సామగ్రి అవసరం లేదు.
గుర్తుంచుకోండి: తడిమి నేర్చుకునే సామగ్రి అంటే దృష్టిలోపం గుర్తు రావాలి.
ఉపాధ్యాయులు బోధనా అభ్యసన సామాగ్రిని తయారు చేయునపుడు వీరిని దృష్టిలో ఉంచుకోవాలి.
(1)ఉన్నతాధికారుల సూచనలు
(2)కేటాయించిన వనరులు
(3)తరగతిలోని వివిధ రకాల విద్యార్థులు
(4)తల్లిదండ్రులు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) తరగతిలోని వివిధ రకాల విద్యార్థులు
బోధనాభ్యసన సామగ్రి (TLM) తయారుచేసేటప్పుడు ఉపాధ్యాయుడు ముందుగా ఎవరిని గుర్తుంచుకోవాలి అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
TLM ఉద్దేశం పిల్లలు పాఠాన్ని సులభంగా అర్థం చేసుకోవడమే. ఒకే తరగతిలో వేగంగా నేర్చుకునేవారు, నెమ్మదిగా నేర్చుకునేవారు, దృష్టి లోపం, వినికిడి లోపం, బుద్ధిమాంద్యత ఉన్న పిల్లలు ఉంటారు. ఒకరికి చూసి నేర్చుకోవడం సులభం, మరొకరికి తాకి లేదా విని నేర్చుకోవడం సులభం. అందుకే సామగ్రి అందరి అవసరాలకు సరిపోయేలా ఉండాలి.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) తరగతిలోని వివిధ రకాల విద్యార్థులు. సమ్మిళిత తరగతిలో వైయుక్తిక భేదాలను దృష్టిలో పెట్టుకుని తయారుచేసిన TLM మాత్రమే అందరికీ ఉపయోగపడుతుంది.
ఉన్నతాధికారుల సూచనలు (1), కేటాయించిన వనరులు (2) కొంతవరకు పరిమితులు మాత్రమే, అవి లక్ష్యం కాదు. తల్లిదండ్రులు (4) సహకరించగలరు, కానీ సామగ్రి వాడేది పిల్లలే. ఇక్కడ చాలామంది (2) ఎంచుకుంటారు, కానీ ప్రధాన దృష్టి పిల్లల మీదే ఉండాలి.
గుర్తుంచుకోండి: TLM కేంద్రం = పిల్లలు, వారి భేదాలు.
“మానవ శరీరం నిర్మాణం” గురించి బోధించేటప్పుడు, ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలకు ఉపయోగపడే బోధనాభ్యసన సామాగ్రి
(1)నల్లబల్ల
(2)నమూనాలు
(3)ఫ్లాష్కార్డ్లు
(4)చార్టులు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) నమూనాలు
మానవ శరీర నిర్మాణం పాఠాన్ని CWSN కు బోధించడానికి ఏ సామగ్రి ఎక్కువగా ఉపయోగపడుతుందని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
డేల్ అనుభవ శంకువు (Cone of Experience) ప్రకారం నిజ వస్తువులు, నమూనాల వంటి మూర్త అనుభవాలు ఎక్కువ కాలం గుర్తుంటాయి. శరీర నిర్మాణం త్రిమితీయమైనది. గుండె, అస్థిపంజరం నమూనాలను పిల్లలు చూడగలరు, తాకగలరు, విడదీసి మళ్లీ కూర్చగలరు. దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు కూడా తాకి తెలుసుకోగలరు.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) నమూనాలు.
నల్లబల్ల (1), ఫ్లాష్కార్డ్లు (3), చార్టులు (4) అన్నీ రెండు కొలతల (ద్విమితీయ) చిత్రాలే. వాటిలో లోతు, ఆకారం సరిగా తెలియదు, దృష్టి లోపం ఉన్నవారికి ఉపయోగపడవు.
గుర్తుంచుకోండి: నిర్మాణం నేర్పాలంటే తాకి చూసే నమూనా ఉత్తమం.
వ్యవసాయ పద్ధతులపై బోధన ఈ పిల్లలకు చాలా ఉపయోగపడుతుంది.
(1)బుద్ధిమాంద్యత
(2)దృష్టిలోపం
(3)సెరిబ్రల్ పాల్సీ
(4)పార్కిన్సన్స్ డిసీజ్
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) బుద్ధిమాంద్యత
వ్యవసాయ పద్ధతుల బోధన ఏ పిల్లలకు ఎక్కువ ఉపయోగపడుతుందని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
బుద్ధిమాంద్యత (Intellectual Disability) ఉన్న పిల్లలకు అమూర్త విషయాల కన్నా రోజువారీ జీవన నైపుణ్యాలు, వృత్తి నైపుణ్యాలు (Vocational Skills) నేర్పడం ముఖ్యం. విత్తనాలు నాటడం, నీళ్లు పోయడం, తోటపని వంటివి చిన్న దశలుగా, పునరావృతంగా చేసే పనులు. చేతితో చేస్తూ నేర్చుకోవచ్చు. పెద్దయ్యాక స్వయం ఉపాధికి కూడా దారి చూపుతాయి.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) బుద్ధిమాంద్యత.
దృష్టి లోపం (2) ఉన్నవారికి బ్రెయిలీ, చలన నైపుణ్యాలు ముఖ్యం, వారు సాధారణ పాఠ్యాంశాలు చదవగలరు. సెరిబ్రల్ పాల్సీ (3) పిల్లలకు కదలికల సమస్య వల్ల పొలం పనులు కష్టం. పార్కిన్సన్స్ (4) సాధారణంగా పెద్ద వయసు వారికి వచ్చే నాడీ వ్యాధి, పిల్లల వైకల్యం కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: బుద్ధిమాంద్యత = జీవన, వృత్తి నైపుణ్యాలకు ప్రాధాన్యం.
వివిధ శీతోష్ణస్థితులను అవగాహన చేయడానికి సహిత విద్యా తరగతిలో అనుసరించాల్సిన బోధనాపద్ధతి
(1)చర్చ - ప్రదర్శన పద్ధతి
(2)ఉపన్యాస పద్ధతి
(3)క్షేత్ర పర్యటన
(4)ప్రయోగ పద్ధతి
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) చర్చ - ప్రదర్శన పద్ధతి
సహిత విద్యా తరగతిలో వివిధ శీతోష్ణస్థితుల (Climatic Conditions) గురించి నేర్పడానికి ఏ పద్ధతి తగినదని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
శీతోష్ణస్థితి అంటే ఒక ప్రాంతంలో చాలా సంవత్సరాల సగటు వాతావరణం. ఎడారి, ధ్రువ ప్రాంతం, ఉష్ణమండలం వంటివి తరగతిలో నేరుగా చూపలేం. ఉపాధ్యాయుడు గ్లోబు, పటాలు, నమూనాలు, వీడియోలతో ప్రదర్శించి (Demonstration), తర్వాత పిల్లలతో చర్చించాలి. చూడటం, వినడం, మాట్లాడటం కలిసి ఉండటం వల్ల సహిత తరగతిలో భిన్న అవసరాల పిల్లలందరూ పాల్గొనగలరు.
కాబట్టి అధికారిక జవాబు ఆప్షన్ (1) చర్చ - ప్రదర్శన పద్ధతి.
ఉపన్యాస పద్ధతి (2)లో పిల్లలు వినడం మాత్రమే చేస్తారు, CWSN కు అర్థం కాదు. ఇక్కడ చాలామంది క్షేత్ర పర్యటన (3) ఎంచుకుంటారు, కానీ ఒక పర్యటనలో ఒక ప్రాంత వాతావరణం మాత్రమే కనిపిస్తుంది, వివిధ శీతోష్ణస్థితులు కనిపించవు. ప్రయోగ పద్ధతి (4) ప్రయోగశాలలో పరీక్షించగల విషయాలకు సరిపోతుంది, శీతోష్ణస్థితి అలాంటిది కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: ప్రత్యక్షంగా చూపలేనిది = ప్రదర్శించి, చర్చించు.
“నెమొనిక్స్” విధానం ద్వారా ఈ పిల్లలు సులభంగా భావనలను గుర్తుంచుకుంటారు.
(1)బుద్ధిమాంద్యులు
(2)హీమోఫిలియా
(3)ఆటిజం
(4)నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు
జ్ఞాపక సూత్రాలు (Mnemonics) ఏ పిల్లలకు భావనలు గుర్తుంచుకోవడంలో ఎక్కువగా సహాయపడతాయని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
నెమొనిక్స్ అంటే మొదటి అక్షరాలతో పదం, పాట, ప్రాస, చిత్రం వంటి సంకేతాలతో సమాచారాన్ని గుర్తుంచుకునే పద్ధతి. ఉదాహరణకు ఇంద్రధనుస్సు రంగులకు VIBGYOR. నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు (SLD) ఉన్న పిల్లల ప్రజ్ఞ సాధారణంగా ఉంటుంది, కానీ అక్షరాలు, సంఖ్యలు, క్రమాలను గుర్తుంచుకోవడం కష్టం. నెమొనిక్స్ ఈ లోటును తీరుస్తాయి. SLD బోధనలో ఇది ప్రసిద్ధ వ్యూహం.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు.
బుద్ధిమాంద్యులకు (1) అమూర్త సంకేతాలను అర్థం చేసుకోవడమే కష్టం, వారికి మూర్త వస్తువులు, పునరావృతం ఎక్కువ ఉపయోగపడతాయి. హీమోఫిలియా (2) రక్త వ్యాధి, అభ్యసన సమస్య కాదు. ఆటిజం (3) పిల్లలకు దృశ్య షెడ్యూళ్లు, నిర్మాణాత్మక బోధన (Structured Teaching) ఎక్కువ సరిపోతాయి.
గుర్తుంచుకోండి: సాధారణ ప్రజ్ఞ + జ్ఞాపకం కష్టం = SLD, నెమొనిక్స్.
‘ధ్వని’ అంశాన్ని వివరించడానికి 9వ తరగతి విద్యార్థులకు అనుగుణమైన బోధనా పద్ధతి
(1)ఉపన్యాస పద్ధతి
(2)చర్చా పద్ధతి
(3)ప్రయోగ పద్ధతి
(4)పాత్రపోషణ పద్ధతి
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) ప్రయోగ పద్ధతి
9వ తరగతిలో 'ధ్వని' పాఠాన్ని వివరించడానికి తగిన పద్ధతి ఏదని ప్రశ్న అడుగుతోంది.
ధ్వని భౌతికశాస్త్ర అంశం. కంపనాల వల్ల ధ్వని పుడుతుంది, దానికి యానకం కావాలి, శూన్యంలో ప్రయాణించదు వంటి భావనలను శృతిదండం (Tuning Fork), గంట, తీగ, నీటిపై తరంగాలు వంటి ప్రయోగాలతో పిల్లలు స్వయంగా చూసి నిర్ధారించుకోవచ్చు. చేసి నేర్చుకోవడం వల్ల భావన స్పష్టంగా, ఎక్కువ కాలం గుర్తుంటుంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) ప్రయోగ పద్ధతి.
ఉపన్యాస పద్ధతి (1)లో పిల్లలు విని ఊరుకుంటారు, శాస్త్రీయ భావన పట్టుబడదు. చర్చా పద్ధతి (2) అనుభవం వచ్చిన తర్వాత ఉపయోగపడుతుంది, మొదట ప్రయోగం కావాలి. పాత్రపోషణ పద్ధతి (4) భాష, సాంఘిక శాస్త్రాలకు సరిపోతుంది, భౌతికశాస్త్రానికి కాదు.
మాధ్యమిక స్థాయి వినికిడి లోపం కలిగిన విద్యార్థికి పాఠ్య ప్రణాళికలో ఉండవలసిన అంశాలు
(1)భాష, భాషణ, వినికిడి సంబంధిత శిక్షణ, వృత్తి విద్య
(2)సంజ్ఞలు, అంకెల పని
(3)వినికిడి సంబంధిత శిక్షణ మాత్రమే
(4)భాషణ పై మాత్రమే శిక్షణ
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) భాష, భాషణ, వినికిడి సంబంధిత శిక్షణ, వృత్తి విద్య
మాధ్యమిక (సెకండరీ) స్థాయిలో వినికిడి లోపం ఉన్న విద్యార్థి పాఠ్య ప్రణాళికలో ఏ అంశాలు ఉండాలో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలకు సమస్య చెవి వరకే కాదు; భాష అభివృద్ధి, మాట్లాడడం కూడా ఆలస్యమవుతాయి. అందుకే వారి ప్రణాళికలో భాషా శిక్షణ, భాషణ శిక్షణ (Speech Training), మిగిలిన వినికిడిని వాడుకునే శ్రవణ శిక్షణ (Auditory Training) ఉండాలి. సెకండరీ స్థాయి అంటే బడి చదువు ముగిసే దశ; ఆ తర్వాత ఉపాధి కోసం వృత్తి విద్య (Vocational Education) కూడా అవసరం.
ఈ నాలుగు అంశాలు కలిసి ఉన్నది ఆప్షన్ (1) మాత్రమే. కాబట్టి అదే సరైన జవాబు.
సంజ్ఞలు, అంకెల పని (2) ఉపయోగకరమే, కానీ సెకండరీ స్థాయికి సరిపోవు. వినికిడి శిక్షణ మాత్రమే (3), భాషణ శిక్షణ మాత్రమే (4) అనే ఆప్షన్లలో "మాత్రమే" అనే పదం వాటిని అసంపూర్ణం చేస్తుంది.
గుర్తుంచుకోండి: "మాత్రమే" ఉన్న ఆప్షన్లు సాధారణంగా అసంపూర్ణం; సమగ్రమైన ఆప్షన్ ఎంచుకోండి.
అక్షరాలు జతపరచడం, పదాల కూర్పు మొదలగునవి తరచుగా ఏ వైకల్యం యొక్క అభ్యసన కృత్యాలుగా ఉపయోగిస్తారు.
(1)వినికిడి లోపం
(2)బుద్ధిమాంద్యం
(3)హిమోఫీలియా
(4)మరుగుజ్జుతనం
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1), (2) ఆప్షన్లకు పూర్తి మార్కులు (అధికారిక కీ)
అక్షరాలు జతపరచడం, పదాలు కూర్చడం లాంటి కృత్యాలను ఏ వైకల్యం ఉన్న పిల్లలకు ఎక్కువగా వాడతారో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. అధికారిక కీ (1), (2) రెండింటికీ మార్కులు ఇచ్చింది.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు శబ్దాల ద్వారా భాష నేర్చుకోలేరు, చూపు ద్వారానే నేర్చుకోవాలి. అందుకే అక్షర కార్డులు జతపరచడం, బొమ్మకు పదం జతపరచడం, అక్షరాలతో పదాలు కూర్చడం వంటి దృశ్య కృత్యాలు వారి భాషా బోధనలో ఎక్కువగా వాడతారు. కాబట్టి ఆప్షన్ (1) సరైనదే.
బుద్ధిమాంద్యత ఉన్న పిల్లలకు కూడా క్రియాత్మక చదువు (Functional Academics) నేర్పేటప్పుడు ఇవే కృత్యాలు వాడతారు. చిన్న చిన్న మెట్లుగా విభజించి, మూర్త వస్తువులతో, పునరావృతంతో నేర్పడం వారికి అవసరం; జతపరిచే కృత్యాలు అందుకు సరిపోతాయి. కాబట్టి ఆప్షన్ (2) కూడా సరైనదే. ప్రశ్నలో ఒకే వైకల్యాన్ని అడిగినా రెండూ సమర్థించదగ్గవి కావడం వల్లే కీ రెండింటికీ మార్కులు ఇచ్చింది. బుద్ధిమాంద్యత పిల్లల బోధనలో ఈ కృత్యాలు ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి కాబట్టి (2) కొంచెం బలమైన జవాబు.
హిమోఫీలియా (3) రక్తం గడ్డకట్టని రుగ్మత, మరుగుజ్జుతనం (4) ఎత్తు తక్కువగా ఉండే స్థితి. ఈ రెండింటిలోనూ నేర్చుకునే సామర్థ్యం మామూలుగానే ఉంటుంది, కాబట్టి ప్రత్యేక భాషా కృత్యాల అవసరం ఉండదు.
తరగతి గదిలో ఈ వైకల్యం గల విద్యార్థిని ముందు వరుసలో కూర్చోబెట్టి, ఎక్కువ బోధనోపకరణాలు ఉపయోగించి బోధించాలి.
(1)మల్టిపుల్ స్క్లెరోసిస్
(2)వినికిడి లోపం
(3)చలన వైకల్యం
(4)హీమోఫిలియా
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) వినికిడి లోపం
ముందు వరుసలో కూర్చోబెట్టి, ఎక్కువ బోధనోపకరణాలతో (TLM) బోధించాల్సిన పిల్లలు ఎవరో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లవాడు ఉపాధ్యాయుడి మాటలను పూర్తిగా వినలేడు. అతను ఉపాధ్యాయుడి పెదవుల కదలిక (Lip Reading), ముఖ కవళికలు, సంజ్ఞలు చూసి అర్థం చేసుకుంటాడు. అందుకే అతన్ని ముందు వరుసలో, ఉపాధ్యాయుడి ముఖం స్పష్టంగా కనిపించేలా కూర్చోబెట్టాలి. Hearing Aid వాడుతుంటే దగ్గరగా ఉండడం వల్ల శబ్దం కూడా బాగా అందుతుంది. చెవి బదులు కన్ను ద్వారా నేర్చుకుంటాడు కాబట్టి చిత్రాలు, చార్టులు, మోడల్స్ లాంటి దృశ్య బోధనోపకరణాలు ఎక్కువగా వాడాలి.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) వినికిడి లోపం.
చలన వైకల్యం (3) ఉన్నవారికి ర్యాంపులు, తలుపు దగ్గర సీటు, కదలడానికి సౌకర్యం ముఖ్యం. హీమోఫిలియా (4) ఉన్నవారికి దెబ్బలు తగలకుండా జాగ్రత్త ముఖ్యం. మల్టిపుల్ స్క్లెరోసిస్ (1) నాడీ వ్యవస్థ వ్యాధి, ప్రధానంగా పెద్దవారిలో వస్తుంది. వీరికి ముందు వరుస, దృశ్య TLM ప్రధాన అవసరం కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: వినికిడి లోపం: ముందు వరుస + పెదవుల కదలిక కనిపించాలి + దృశ్య TLM.
సంజ్ఞల భాష (Sign Language) ఏ పిల్లల కోసం వాడతారో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
సంజ్ఞల భాష అంటే చేతుల ఆకారాలు, కదలికలు, ముఖ కవళికలతో భావాలను వ్యక్తం చేసే దృశ్య భాష. దీనికి వినడం అవసరం లేదు, చూస్తే చాలు. అందుకే తీవ్ర వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలకు ఇది ప్రధాన సంభాషణ మాధ్యమం. మన దేశంలో Indian Sign Language (ISL) వాడతారు.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) వినికిడి లోపం.
దృష్టి లోపం (1) ఉన్నవారు సంజ్ఞలను చూడలేరు; వారికి Braille, శ్రవణ సాధనాలు అవసరం. నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలు (2) ఉన్నవారు మామూలుగా వినగలరు, మాట్లాడగలరు. భాషణా లోపం (4) ఉన్నవారికి అప్పుడప్పుడు సంజ్ఞలు సాయపడవచ్చు, కానీ వారికి ప్రధానంగా Speech Therapy ఇస్తారు. ఇక్కడ చాలామంది (4) ఎంచుకుంటారు, కానీ సంజ్ఞల భాష ప్రధానంగా వినికిడి లోపం ఉన్నవారి భాష.
గుర్తుంచుకోండి: Sign Language = చూసి అర్థం చేసుకునే భాష → వినికిడి లోపం.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలకు అవసరం లేనిది ఏదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. "అవసరం కానిది" అనే పదం గమనించాలి.
వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు కంటితో చూసి సంభాషిస్తారు. శారీరక భాష (Body Language), సంజ్ఞల భాష (Sign Language), ముఖ కవళికలు (Facial Expressions) అన్నీ కనిపించే సంకేతాలు; ఇవి వారికి భావం అర్థం చేసుకోవడానికి చాలా అవసరం. టేలర్ ఫ్రేమ్ (Taylor Frame) మాత్రం దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు లెక్కలు చేయడానికి వాడే పరికరం. దానిలోని గడుల్లో లోహపు ముక్కలను (Types) వేర్వేరు దిశల్లో ఉంచి, తాకి అంకెలను గుర్తిస్తారు.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) టేలర్ ఫ్రేమ్.
శారీరక భాష (1), సంజ్ఞల భాష (2), ముఖ కవళికలు (3) వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలకు అవసరమైనవే. అందుకే అవి "అవసరం కానిది" అనే ప్రశ్నకు జవాబు కావు.
గుర్తుంచుకోండి: Taylor Frame, Abacus, Braille = దృష్టి లోపం; సంజ్ఞలు, ముఖ కవళికలు = వినికిడి లోపం.
సరైన సమాధానం: (2) వినడం - మాట్లాడటం - చదవడం - రాయడం
భాషా నైపుణ్యాలను పిల్లలకు ఏ క్రమంలో నేర్పాలో ప్రశ్న అడుగుతోంది.
పిల్లలు మాతృభాషను సహజంగా నేర్చుకునే క్రమం ఇది: ముందు వింటారు, విన్నదాన్ని మాట్లాడతారు, తర్వాత అక్షరాలు గుర్తించి చదువుతారు, చివరగా రాస్తారు. దీన్నే LSRW (Listening, Speaking, Reading, Writing) క్రమం అంటారు. వినడం, చదవడం గ్రహణ నైపుణ్యాలు; మాట్లాడటం, రాయడం వ్యక్తీకరణ నైపుణ్యాలు. బోధన కూడా ఈ సహజ క్రమాన్నే పాటించాలి.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) వినడం - మాట్లాడటం - చదవడం - రాయడం.
(1), (4) చదవడం లేదా రాయడంతో మొదలవుతాయి; విని, మాట్లాడని పిల్లవాడికి అక్షరాలు అర్థం కావు. (3) మాట్లాడటంతో మొదలవుతుంది; వినకుండా మాట్లాడటం రాదు. పైగా అందులో రాయడం చదవడానికి ముందు ఉంది, అదీ తప్పే.
చూపులేనివారు చదవడానికి, రాయడానికి వాడే లిపి ఏదో అడుగుతున్నారు.
Braille లిపిని ఫ్రాన్స్కు చెందిన లూయీ బ్రెయిలీ రూపొందించారు. ఇందులో ఆరు చుక్కల గడి (Braille Cell) ఉంటుంది; ఉబ్బెత్తుగా ఉన్న చుక్కల కూర్పును వేళ్లతో తడిమి అక్షరాలను గుర్తిస్తారు. Braille Slate, Stylus, Brailler తో రాస్తారు. తెలుగుకూ భారతీ బ్రెయిలీ రూపంలో ఈ లిపి ఉంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) బ్రెయిలీ.
సంజ్ఞలు (Sign Language) వినికిడి లోపం ఉన్నవారు భావవ్యక్తీకరణకు వాడతారు, అది లిపి కాదు. మాటల రూపం అంటే మౌఖిక భాష, అది కూడా లిపి కాదు. "సాంకేతిక" అనేది ఏ లిపి పేరూ కాదు. కాబట్టి ఆప్షన్లు (1), (3), (4) సరికావు.
గుర్తుంచుకోండి: Braille = ఆరు ఉబ్బెత్తు చుక్కలు, వేళ్లతో చదివే లిపి.
శ్రవణ ఉపకరణాల ద్వారా ఈ పిల్లలకు సులభంగా బోధించవచ్చు.
(1)వినికిడి లోపం గల వారికి
(2)బుద్ధిమాంద్యత గల వారికి
(3)దృష్టిలోపం గల వారికి
(4)ఆటిజం గల వారికి
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) దృష్టిలోపం గల వారికి
శ్రవణ ఉపకరణాల (Audio Aids) ద్వారా సులభంగా నేర్చుకునే పిల్లలు ఎవరో అడుగుతున్నారు.
బోధనకు ఎంచుకునే సాధనం పిల్లవాడి బలమైన ఇంద్రియం మీద ఆధారపడాలి. దృష్టిలోపం ఉన్న పిల్లలు చూడలేరు, కానీ వినికిడి బాగానే ఉంటుంది. అందుకే వారికి ఆడియో పాఠాలు, Talking Books, రేడియో, రికార్డర్లు, Screen Reader వంటి శ్రవణ సాధనాలు బాగా ఉపయోగపడతాయి. స్పర్శ సాధనాలు (Braille, ఉబ్బెత్తు బొమ్మలు) కూడా వారికి సహాయపడతాయి.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) దృష్టిలోపం గల వారికి.
వినికిడి లోపం (1) ఉన్నవారికి శ్రవణ సాధనాలు పనికిరావు; వారికి దృశ్య సాధనాలు, సంజ్ఞా భాష కావాలి. బుద్ధిమాంద్యత (2), ఆటిజం (4) ఉన్న పిల్లలు సాధారణంగా చిత్రాలు, నిజ వస్తువులు, దృశ్య షెడ్యూళ్ల వంటి మూర్త, దృశ్య సాధనాలతో బాగా నేర్చుకుంటారు.
గుర్తుంచుకోండి: చూపు లేకపోతే చెవి బలం → దృష్టిలోపానికి శ్రవణ సాధనాలు.